Nho Đạo Chí Thánh

Chương 604: Thần Phạt Buông Xuống

Câu nói này vốn được ghi chép trong《Mạnh Tử》, là do Mạnh Tử trích dẫn lời của Khổng Tử.

Những người ủng hộ tục tuẫn táng cho rằng câu "Kẻ khởi xướng, há chẳng tuyệt hậu sao?" có nghĩa là, kẻ đầu tiên dùng tượng gốm thay thế người sống để tuẫn táng, tất sẽ bị đoạn tử tuyệt tôn. Lý do của họ rất đơn giản, bởi vì chế độ tuẫn táng là một phần quan trọng trong lễ nhạc của nhà Chu, mà Khổng Thánh nếu đã đề xướng phục cổ thì tự nhiên cũng sẽ ủng hộ chế độ tuẫn táng.

Còn những người phản đối tục tuẫn táng lại cho rằng đây là lời Khổng Tử phản đối việc này, nhưng có hai cách lý giải.

Cách giải thích thứ nhất dựa trên nguyên văn của Khổng Tử trong《Khổng Tử Gia Ngữ》, cho rằng Khổng Tử đề xướng dùng cỏ kết thành hình người để chôn cùng, nếu dùng tượng gốm giống hệt người sống để chôn cùng thì gia tộc hoặc quốc gia của kẻ đó tất sẽ bị diệt vong. Khổng Tử cho rằng ngay cả tượng gốm giống người cũng không nên chôn cùng, tự nhiên càng không thể dùng người sống để tuẫn táng.

Cách giải thích thứ hai là, người đầu tiên dùng tượng gốm thay thế người sống để chôn cùng là kẻ vô cùng nhân từ, người như vậy lẽ nào lại không có người kế thừa sao? Ngụ ý rằng lòng nhân từ này nên được phát huy rộng rãi, tất nhiên sẽ có người kế tục.