Chương 023 — Hai giọng nói của Huy
An không nghe được tiếng gõ đáp lúc 07:58. Cô đến muộn mười giây, đứng ở đầu lối nhỏ dọc hông nhà số 15 khi Sáng đã đứng thẳng dậy và nói vào bộ đàm. Cô chỉ nghe thấy câu ấy: có tín hiệu đáp đúng mã đội, xác lập khả năng có người sống, chưa xác định danh tính. Rồi cô nghe tiếng chị Hằng sau lưng mình, không phải tiếng khóc mà là một tiếng hít vào rất sâu, như người vừa ngoi lên khỏi mặt nước.
Cô quay lại, đặt tay lên cánh tay chị. "Chưa ai biết là ai đâu chị."
"Chị biết." Chị Hằng gật đầu, nhanh, nhiều lần. "Chị biết mà."
Sáng cho dựng một trạm nghe ngay tại chỗ. Đến tám giờ, sân sau nhà số 15 đã có một tấm bạt trải dưới chân tường chung, một chiếc bàn gấp, đầu thu của thiết bị nghe tìm người với hai kênh: một kênh nối đầu dò rung kẹp trên thân chụp gang, một kênh nối micro dò dạng cần thả trong lòng ống thông hơi. Máy phát ở đầu ngõ được dời ra xa hơn, phía trên dốc, để tiếng máy không lọt vào tai nghe. Tiến ngồi cạnh đầu thu, sổ ghi trên đùi. Sáng ngồi xổm cạnh chiếc chụp gang. Khải đứng sau lưng họ với máy tính bảng, rồi được gọi về container vì ông Kha nhắn tin: van đã đóng đúng 07:45.
An xin Sáng một chiếc tai nghe. Anh đưa cho cô, kèm một cái nhìn mà cô hiểu là: nghe thì được, nói thì không.
Cô nghe tiếng gió trước tiên. Rồi tiếng rít nhỏ có nhịp mà Khải đã mô tả qua bộ đàm, lúc dài lúc ngắn. Cô đếm như Khải: mười bảy lần trong một phút. Cô không biết người ta thở bao nhiêu lần một phút khi nằm co trong một cái hốc thiếu khí suốt hai ngày. Cô ghi lại con số, không bình luận.
Sáng bắt đầu hỏi. Anh không hỏi tên. Từ lúc ở G-3, cả đội đã có thói quen ấy, và ở đây, cách ngôi nhà số 17 chỉ một bức tường, không ai muốn phá nó. Anh nói xuống lòng ống bằng những câu ngắn, chậm, mỗi câu kết thúc bằng một quy ước: gõ một cái là có, gõ hai cái là không.
"Anh có bị thương không?"
Một tiếng gõ. Có.
"Anh đi lại được không?"
Lâu. Rồi hai tiếng gõ. Không.
"Nước có ngập người anh không?"
Hai tiếng gõ. Không.
"Anh có ở một mình không?"
Khoảng lặng lần này dài hơn mọi lần trước, dài đến mức Tiến ngẩng lên nhìn Sáng. Mười chín giây. Rồi một tiếng gõ. Rồi, sau bốn giây nữa, thêm một tiếng gõ nữa, yếu hơn, như một bàn tay vừa định thôi lại đổi ý.
Tiến ghi: "Một, rồi một. Không rõ." Sáng không hỏi lại câu ấy. An thấy anh mím môi, rồi chuyển sang câu khác. Cô hiểu anh. Một người đã ở trong bóng tối gần ba mươi hai tiếng có thể không còn chắc mình ở một mình hay không, và câu hỏi ấy không giúp gì cho việc đưa người ấy ra.
An khẽ chạm vào vai Sáng, chỉ vào sổ của mình, nơi cô vừa viết một dòng. Anh đọc, nghĩ một giây, rồi gật đầu.
"Hộp đồ nghề của anh," anh nói xuống ống. "Màu đỏ thì gõ một cái. Màu xanh thì gõ hai cái."
An đã thấy chiếc hộp ấy dưới ánh đèn halogen đêm 0, lủng lẳng trong tay một người đàn ông đi xuống dốc. Chiếc hộp vẫn nằm trong bếp nhà số 17, cạnh hộp điện, nơi anh đặt nó xuống trước khi bước sang trái. Chi tiết ấy không có trên mạng, không có trong bài đăng nào. Nó không chứng minh được gì. Ai đứng ở đầu ngõ đêm ấy cũng có thể đã thấy chiếc hộp. Nhưng một người không có ở đó thì không.
Một tiếng gõ.
Cô ghi lại, kèm giờ, kèm câu hỏi nguyên văn, kèm dòng chú thích bằng chữ nhỏ: "Phù hợp. Không đủ để xác định danh tính."
Tám giờ mười hai, lần đầu tiên, có tiếng người.
Nó đến qua micro dò trong lòng ống, không qua đầu dò rung. Ban đầu An tưởng là gió đổi nhịp. Rồi nó thành hình: một âm tiết khàn, đục, méo đi như tiếng người nói vào trong một chiếc lọ, kéo dài, vỡ ở cuối. Cô nghe ra chữ. Hay cô nghĩ là cô nghe ra.
"…khát…"
Tiến nhìn Sáng. Sáng gật đầu. Tiến ghi: "08:12:40. Tiếng người qua ống. Một từ, có thể là 'khát'."
Rồi, mười giây sau, một âm tiết khác, ngắn hơn, yếu hơn: "…chân…"
Sáng cúi sát xuống. "Nghe rồi. Đội cứu hộ đang làm. Anh nằm yên. Đừng cố nói. Gõ thôi."
Hai tiếng gõ, rất nhẹ. Rồi một tiếng. An không biết đó là trả lời câu nào, hay chỉ là một người muốn nói rằng mình vẫn còn ở đó.
Cô cố nhận ra giọng ấy. Cô đã nghe giọng Huy hai lần đêm 0, qua loa điện thoại của Cường và qua khung cửa nhà số 17, khi anh mắng Cường vì trò đùa trong hành lang. Đó là một giọng đàn ông bình thường, hơi gắt, nói nhanh. Giọng trong ống thông hơi thì không còn giống một giọng nói. Nó giống một hơi thở có hình chữ. Nó có thể là của Huy. Nó có thể là của bất cứ người đàn ông nào bị mất nước hai ngày. Điều duy nhất cô chắc chắn là nó đến từ một nơi có thật, qua một đường ống bằng gang có thật, và nó trả lời những câu hỏi mà chỉ người đang ở trong hốc mới nghe được.
Cô viết vào sổ, trang mới, tiêu đề: "Kênh A — ống thông hơi, sân sau nhà 15."
Tám giờ sáu phút, trước tiếng người đầu tiên một lúc, bộ đàm đã rè lên giọng Khải từ container: nước ở ngưỡng đông nhà số 17 chạm V0. Tám giờ mười, cộng ba mi-li-mét. Khải đọc con số như mọi lần, nhưng An nghe thấy sự căng thẳng trong giọng anh. Ông Tâm đang ngồi ở trạm micro trong container, nhìn hai vạch tín hiệu của micro một và micro hai. Ông đã nhắc lại quy tắc của mình cho tất cả những ai ở gần ngôi nhà: không gọi tên ai, người sống hay người chết.
Tám giờ ba mươi mốt, bộ đàm rè lên lần nữa. Lần này là giọng ông Tâm, khẽ, đều, như mọi khi.
"Trạm nhà 17. Micro hai có giọng. Giống giọng lúc đêm. Từ phía bếp, từ thấp."
An tháo tai nghe đưa lại cho Tiến, đứng dậy. Sáng nhìn cô một giây rồi gật đầu: đi đi. Cô chạy dọc lối nhỏ, vòng qua đầu hồi nhà số 15, qua khoảng sân xi măng trước hàng rào tôn, vào container. Hai mươi lăm mét. Cô đếm từng bước để không phải nghĩ gì khác.
Trong container, ông Tâm ngồi trước đầu thu, tai nghe áp một bên tai, tay giơ lên ra hiệu cho cô đừng nói. Khải đứng sau ông, mắt nhìn hai vạch tín hiệu. Vạch của micro hai đang nhảy. Vạch của micro một nhảy theo, thấp hơn, chậm hơn một nhịp. Ông Tâm đưa cho cô chiếc tai nghe thứ hai.
Cô nghe.
Đó là giọng một người đàn ông. Khàn, đứt quãng, như nói qua một khe hẹp, đúng như cô đã nghe lúc trưa ngày 1 khi nó gọi Cường từ dưới nền bếp. Nhưng lần này nó không chỉ gọi. Nó kể. Câu nọ nối câu kia, có ngắt, có thở, như một người đang cố nói cho hết trước khi hụt hơi.
"…Cường ơi… anh ở đây… dưới bếp… anh xuống từ bên trái… nước lên tới ngực rồi… lạnh lắm… bảo chị Hằng… đừng bán cái xe của bố… bảo chị ấy…"
Rồi nó lặp lại, gần như nguyên văn, từ "Cường ơi".
An đứng yên, tai nghe áp chặt. Cô không nhìn Khải, không nhìn ông Tâm. Cô cố làm đúng việc cô đã làm lúc trưa ngày 1: nghe hướng, nghe nguyên văn, ghi giờ. 08:31:12. Giọng đến từ phía micro hai, từ thấp, có vang như vọng lên từ một khoang rỗng. Không có tiếng gõ nào lẫn vào. Không có đáp mã.
Và nó nói: nước lên tới ngực.
Mười chín phút trước, qua ống thông hơi ở sân sau nhà bên cạnh, một bàn tay đã gõ hai tiếng khi được hỏi nước có ngập người không. Không.
"Anh Sáng," cô nói vào bộ đàm, giọng thấp hơn cô định. "Bên này đang có giọng. Anh gõ kiểm tra ngay bây giờ được không. Ghi giờ đến giây."
"Nhận." Một giây sau: "Tôi gõ."
08:33:20. Qua tai nghe của micro hai, An nghe rất mờ, gần như chỉ là một cảm giác ở xương tai, tiếng búa cao su của Sáng trên thân gang, truyền qua đất, qua móng, qua bức tường chung, đến được tận căn bếp nhà số 17. Giọng nói trong micro vẫn tiếp tục, không ngắt, không đổi nhịp: "…nước lên tới ngực rồi… lạnh lắm…" Nó không nghe thấy tiếng gõ. Hoặc nó không quan tâm.
08:33:31, bộ đàm rè: "Sân sau nhà 15. Có đáp mã. Đúng nhịp. Chậm hơn lần trước."
An viết hai con số lên một dòng, cách nhau một gạch nối. 08:33:20 gõ. 08:33:31 đáp, qua ống thông hơi. Cùng lúc ấy, trong căn bếp nhà số 17, một giọng nói giống giọng Huy đang kể chuyện nước lên tới ngực, không dừng lại để đáp.
Hai nguồn âm. Cùng một lúc. Ở hai chỗ khác nhau.
Giọng trong micro hai tắt lúc 08:36:05. Không nhỏ dần. Tắt như bị cắt, như lần trước. Nhiễu nền quay lại ngay lập tức: tiếng nước, tiếng máy phát xa trên dốc, tiếng một chiếc xe máy qua đầu ngõ. Ông Tâm thả tai nghe xuống bàn, thở ra một hơi dài, rồi rút cuốn sổ tay bìa mềm trong túi áo ngực ra.
Khải là người nói đầu tiên. "Micro một và hai ghi được tiếng búa của anh Sáng lúc 07:52 và 07:57," anh nói, chỉ vào hai gai nhỏ trên đồ thị. "Truyền qua kết cấu. Rất yếu. Nhưng không có gai nào tương ứng với các tiếng gõ đáp. Tiếng đáp quá nhỏ để đi được đến đây. Nếu người trong hốc gõ mà micro trong nhà 17 không bắt được, thì người ấy nói thì micro trong nhà 17 càng không bắt được."
"Vậy giọng vừa rồi không phải tiếng từ hốc lọt sang," An nói.
"Dữ liệu chỉ nói nó không đi theo cùng đường với tiếng gõ đáp," Khải đáp. "Và nó to hơn tiếng người trong ống thông hơi nhiều lần, dù micro hai ở xa hốc hơn chụp gang."
An ngồi xuống chiếc ghế nhựa cạnh bàn, mở sổ, lật sang trang đối diện với trang "Kênh A". Cô viết tiêu đề: "Kênh B — micro hai, bếp nhà 17." Rồi cô kẻ những dòng ngang, và điền từng dòng một, chậm, như điền một tờ khai.
Kênh A. Nơi nghe: sân sau nhà số 15, qua ống thông hơi bằng gang. Điều kiện xuất hiện: từ 07:57, khi nước ở nhà 17 còn dưới vạch, và tiếp tục khi nước đã trên vạch. Đáp mã gõ của đội: có, bốn lần, đúng nhịp, độ trễ tám đến mười một giây, nhịp gõ không đều theo kiểu tay người. Đáp lệnh đếm: có, đúng hai và năm. Đáp câu hỏi có không: có, bằng quy ước. Lời nói: hai từ đơn, yếu, méo do ống. Nội dung: khát, chân, không ngập, có thương tích, không đi được. Phù hợp với một người sống đang bị kẹt.
Kênh B. Nơi nghe: micro hai, bếp nhà số 17, hướng từ thấp. Điều kiện xuất hiện: chỉ sau khi nước vượt V0 lúc 08:06. Đáp mã gõ: không. Lời nói: nhiều câu, nối nhau, có lặp lại. To hơn kênh A nhiều lần dù xa hơn. Nội dung: gọi tên Cường, mô tả mình đi xuống từ bên trái, nước lên tới ngực, nhắn chị Hằng. Mâu thuẫn với kênh A ở một điểm có thể đối chiếu: mực nước. Phù hợp với những gì nhóm đã ghi nhận về tiếng gọi trong ngôi nhà từ đêm 0.
Cô dừng bút, nhìn hai trang. Cả hai đều giống Huy. Hay đúng hơn, cả hai đều có thể là Huy, nếu người ta muốn. Một giọng thì yếu đến mức gần như không còn là giọng, nhưng biết nghe, biết đếm, biết trả lời. Một giọng thì rõ, mạch lạc, đầy đủ, như một người kể lại câu chuyện của chính mình, nhưng không nghe thấy ai cả.
Cô nghĩ đến câu Khải hay nói. Dữ liệu chỉ nói. Dữ liệu chỉ nói rằng một nguồn âm phản ứng với thế giới vật lý, còn nguồn kia thì không. Cô viết dòng ấy xuống cuối trang, rồi viết thêm một dòng ngay dưới: "Ưu tiên kênh A cho mọi quyết định cứu hộ. Kênh B ghi lại đầy đủ, không dùng để định vị, không dùng để xác định tình trạng người bị kẹt."
Ông Tâm đọc qua vai cô. Ông không nói gì, chỉ gật đầu một lần. Rồi ông nói một câu, khẽ, không hẳn với cô:
"Nó không nói sai hết. Nó nói đúng một nửa. Cái nguy là ở nửa đúng."
Tám giờ ba mươi tám, An ra khỏi container để báo cho Sáng bằng lời, vì có những thứ bộ đàm làm cho nghe khô quá. Đi ngang qua khoảng sân trước nhà số 17, cô thấy chị Hằng đang đi từ phía cổng hàng rào tôn trở về, Lực đi sau chị một bước. Mắt chị đỏ. Lực cúi đầu. An không hỏi chị vừa ở đâu. Cô đoán chị đã xin ra đứng ở đầu ngõ một lúc, hay xin nhìn ngôi nhà, như người ta vẫn muốn nhìn nơi người thân mình đang ở. Cô chỉ ghi nhớ hình ảnh ấy, và quên đi trong vài phút, vì Sáng đang vẫy cô từ đầu lối nhỏ.
Ở sân sau nhà số 15, cô kể lại cho Sáng và Tiến, ngắn, theo hai cột. Sáng nghe xong, không hỏi gì về giọng ở nhà số 17. Anh chỉ hỏi một câu: kênh B có nói gì về vị trí không. An nói: bên trái, dưới bếp. Sáng gật đầu, bảo Tiến ghi lại, rồi nói rằng đội sẽ không dùng nó. Vị trí hốc đã có từ ống thông hơi, từ bản vẽ, từ khói thử. Một giọng nói ở nhà bên cạnh không thay đổi được những thứ ấy.
"Anh có định cho chị Hằng nghe bản ghi không?" An hỏi.
Sáng nhìn cô. "Cô định thế nào?"
An đã nghĩ về câu hỏi ấy từ lúc rời container. Một người chị có quyền biết có một giọng nói nhắc tên mình. Nhưng một người chị đang bám vào bất cứ thứ gì giống em mình sẽ nghe kênh B và tin vào nó, tin rằng nước đã lên tới ngực em mình, tin vào nửa đúng. Cô không muốn đưa cho chị Hằng một nỗi sợ mà kênh A đã bác bỏ.
"Em sẽ hỏi chị ấy một câu," cô nói. "Không nói nguồn. Nếu câu trả lời là không có gì, thì chuyện cái xe chỉ là một câu bịa. Nếu có…" Cô dừng lại. "Thì em cần biết."
Chị Hằng ngồi trên mép tấm bạt dưới chân tường chung, cách chiếc chụp gang một sải tay, mắt nhìn đầu thu như nhìn một chiếc nôi. Chị không đeo tai nghe. Sáng không cho, và chị không xin. Chị chỉ nhìn Tiến mỗi khi anh ghi một dòng.
An ngồi xuống cạnh chị.
"Chị Hằng, em hỏi chị một chuyện riêng. Chị không muốn trả lời thì thôi."
Chị Hằng quay sang.
"Chị với anh ấy," An nói, cẩn thận không gọi tên, "gần đây có chuyện gì liên quan đến một chiếc xe không chị?"
Cô thấy mặt chị đổi màu. Không phải tái đi như bà Lựu khi nghe tiếng gõ. Mà là một thứ gì đó rút khỏi khuôn mặt, để lại vẻ trống rỗng của một người vừa bị gọi đúng tên trong một đám đông lạ.
"Sao em biết?"
An không trả lời.
"Con Cub của bố," chị Hằng nói, giọng nhỏ dần. "Bố mất bốn năm rồi, xe để trong bếp nhà chị, gỉ hết. Chị định bán. Tuần trước chị nói với nó qua điện thoại, nó mắng chị một trận. Nó bảo xe của bố thì để đấy, bán cho ai. Chị bảo nó ngớ ngẩn." Chị nhìn An, mắt mở to. "Chuyện ấy chỉ có hai chị em. Chị chưa kể với ai. Chồng chị cũng không biết chị định bán. Sao em biết?"
An nhìn xuống cuốn sổ trên đùi mình, nơi hai trang đối diện nhau với hai tiêu đề, kênh A, kênh B. Cô đã quyết định trước rằng mọi thứ ở kênh B không được dùng để làm gì cả. Cô vẫn giữ quyết định ấy. Nhưng cô cảm thấy, lần đầu tiên từ đêm 0, cái cột "đã giải thích" của mình rung lên như một chiếc bàn có một chân ngắn.
Giọng ở nhà số 17 biết một điều mà nhóm không biết, và chưa ai kiểm chứng được nó lấy điều ấy từ đâu.
