Chương 003 — Cuộc khảo sát cuối cùng
Chiếc xe bán tải nhỏ của bên điện dừng ở đầu ngõ lúc hai mươi ba giờ hai mươi tư phút, vì ngõ Hạ Thủy không đủ rộng cho nó đi xuống. Hai người đàn ông xách đồ nghề đi bộ xuống dốc. Đèn đội đầu của họ lắc theo từng bước chân, vẽ lên tường hai bên những vòng sáng trắng chập chờn.
Người đi trước chừng ngoài ba mươi, dáng gọn, mặc bộ đồ bảo hộ màu xanh đã bạc ở đầu gối, đi giày bảo hộ đế vàng. Anh xách một hộp đồ nghề nhựa đỏ, đeo chéo một túi vải có cắm sẵn đồng hồ vạn năng và cuộn băng dính cách điện. Người đi sau trẻ hơn nhiều, có lẽ mới hơn hai mươi, ôm một cuộn dây và hai tấm biển treo khóa màu vàng.
Ông Lâm ra đón họ ở cổng với vẻ của người cuối cùng cũng thấy một việc diễn ra đúng giờ. Người đi trước tự giới thiệu là Huy, thợ điện của tổ dịch vụ được dự án thuê ngắt và cô lập nguồn trước khi tháo dỡ. Người trẻ là Cường, phụ việc của anh.
An đứng cạnh bàn bảo vệ, quan sát. Cô đã xin ông Lâm cho ở lại xem ca này. Ông đồng ý với điều kiện cô đứng ngoài dây, ký sổ, và không viết gì làm chậm tiến độ. Cô ký: 23:26, ngay dưới dòng của chính mình lúc tối.
Huy không hỏi An là ai. Anh hỏi ông Lâm sơ đồ điện, rồi tự giải thích cho cả hai người nghe, như một thói quen nghề. Nhà cũ ở Bến Mờ thường đi dây chồng nhiều đời. Đường dây của chủ cũ, đường kéo thêm sau này, rồi đường tạm của dự án, chẳng ai vẽ lại cho tử tế. Trước khi tổ phá dỡ vào tháo thiết bị, anh phải cắt nguồn tổng ở công tơ ngoài cột, rồi vào trong đo lại từng nhánh xem còn nhánh nào có điện từ đường khác vòng về không. Nhánh nào sạch thì treo biển, khóa, chụp ảnh hiện trạng. Theo hồ sơ, dưới bếp còn một đường dây cũ cấp cho chiếc bơm thoát nước đặt ở hố ga, đã bỏ không dùng nhiều năm. Đường đó phải xử lý trước, vì không ai muốn một sợi dây sống nằm trong nước khi máy xúc vào.
"Bao lâu thì xong?" ông Lâm hỏi.
"Không có gì lạ thì bốn mươi lăm phút."
Anh Tùng, vẫn ngồi trên ghế, nói chen vào bằng giọng nhẹ nhưng không đùa: "Có gì lạ đấy, anh thợ ạ. Trong ấy tối nay có người nghe tiếng gọi."
Huy cười, không khinh khỉnh mà như người đã nghe câu ấy ở nhiều công trình khác. "Thợ điện sợ điện thôi anh ạ. Ma không giật chết ai." Anh quay sang Cường. "Đi. Cầm đèn dự phòng."
Cường không cười. Lúc chờ ông Lâm tìm chìa, cậu đứng cạnh anh Tùng khá lâu, và An đoán anh Tùng đã kể cho cậu nghe ít nhất một phần chuyện tối nay.
An rà lại vị trí camera như một thói quen. Chiếc ngoài cổng thấy cửa chính. Chiếc trong gian ngoài thấy hành lang, cửa bếp, và khi cửa bếp mở thì thấy được khoảng một phần ba bếp: phần bên phải, chỗ có hộp điện tổng, cùng một dải nền dẫn tới ô thoát nước. Phần bên trái, chỗ hốc bếp lò và cánh cửa thấp, nằm ngoài khung hình. Cô vẽ nhanh một sơ đồ vào sổ, đánh dấu vùng camera thấy được bằng bút chì và vùng khuất bằng gạch chéo. Cô ghi giờ vào nhà của Huy và Cường: 23:31. Cô cũng ghi rằng camera chạy bằng điện máy phát. Khi Huy cắt điện lưới của căn nhà, đèn trong nhà sẽ tắt nhưng camera vẫn ghi.
Cô nhắn một tin cho Khải: "Anh có rảnh xem giúp em bản vẽ cải tạo nhà 17 ngõ Hạ Thủy không? Có sai lệch hành lang. Gấp." Hai phút sau anh trả lời: "7h sáng mai. Gửi trước cho anh những gì em có." An gửi bức ảnh vạch sẫm trên khung cửa cùng bản chụp sơ đồ trong hồ sơ cấp phép. Khải không hỏi thêm. Anh luôn như thế: không hỏi vì sao, chỉ hỏi số liệu.
Đèn trong nhà bật lên. Đó là đèn tuýp cũ trong gian ngoài, nhấp nháy ba lần rồi mới sáng hẳn, ánh trắng xanh hắt lên tường vôi khiến mảng hình chữ nhật chỗ bàn thờ cũ càng nổi rõ. Huy vào trước, Cường theo sau. An được ông Lâm cho đứng ở bậc thềm, ngay dưới khung cửa chính, vị trí của Nhi lúc chín giờ rưỡi. Từ đó cô nghe được người trong nhà nói chuyện.
Huy tháo sợi dây đỏ trắng đầu hành lang, bước qua bậc ngưỡng đá. An nhìn xuống bậc đá ấy. Lớp nước mỏng mà cô thấy lúc mười giờ giờ đã dày hơn. Nó loang khắp mặt đá, mép nước tràn sát lên vạch sẫm trên khung cửa gỗ. Cô không biết vì sao, nhưng cô giơ điện thoại chụp một tấm, và màn hình ghi giờ 23:38.
"Nước đâu ra lắm thế," Cường lẩm bẩm.
"Kênh lên," Huy đáp, không quay lại. "Đêm nào chẳng lên. Bước cao chân."
Họ đi dọc hành lang. Đèn đội đầu của hai người làm những mảng vôi bong tróc trồi lên rồi lặn xuống. Cường đi sát lưng Huy hơn mức cần thiết. Đến giữa hành lang, ngay chỗ Nhi bảo giọng nói vang lên, cậu khựng lại. Rồi, như mọi đứa trẻ sợ bóng tối vẫn làm, cậu đùa để át nỗi sợ của mình. Cậu đùa to, giọng kéo dài, cố bắt chước giọng mấy ông thợ già:
"Chú Khiêm ơi, chú có nhà không ạ? Cháu vào cắt điện tí thôi, chú đừng giận nhé."
Huy quay phắt lại. An không thấy mặt anh, chỉ thấy luồng đèn đội đầu quét ngang qua mặt Cường. "Mày im đi. Đùa cái kiểu gì thế."
"Em đùa tí mà…"
"Người ta mất bố, mày đem ra đùa. Im."
Cường im. An đứng ở bậc thềm, tay vẫn cầm điện thoại, và cảm thấy gáy mình lạnh đi một cách vô lý. Cô không tin gì cả. Cô chỉ nhận ra Cường vừa gọi một cái tên mà ba tiếng trước Nhi đã nghe thấy trong một tệp ghi âm, gọi ở đúng cái hành lang ấy. Và Cường biết cái tên ấy vì ai đó đã kể cho cậu. Chuyện kể truyền đi nhanh hơn người ta tưởng.
Cửa bếp mở. Trên màn hình camera trong container, mà An không nhìn thấy lúc ấy nhưng sẽ xem lại chục lần trong đêm, hai bóng người đi vào khung bếp. Huy đến thẳng hộp điện tổng ở tường phải, mở nắp, chiếu đèn vào. Cường đứng sau anh vài giây, rồi được sai ra ngoài.
Cường đi ngược hành lang, qua gian ngoài, ra cửa. Cậu đi nhanh, không nhìn hai bên. Khi đi ngang qua An, mặt cậu trắng bệch dưới vành mũ. Huy giao cho cậu ra cột điện đầu ngõ chờ hiệu lệnh để cắt aptomat ở hộp công tơ. Hai người giữ liên lạc bằng điện thoại, bật loa ngoài để rảnh tay. Cường đứng cách An chừng năm mét, cạnh cột điện gỗ có hộp công tơ, điện thoại giơ trước mặt.
"Anh ơi, em ở cột rồi."
"Ừ. Đợi tí, anh đo nhánh bếp đã." Giọng Huy qua loa nghe mỏng và rè, xen lẫn tiếng loảng xoảng của dụng cụ. "Nhánh này có điện… Nhánh bơm cũng có điện. Lạ nhỉ, bảo bỏ rồi cơ mà."
An ghi lại: nhánh bơm vẫn có điện, 23:47.
Qua loa điện thoại, Huy nói tiếp, chậm hơn, như đang vừa nói vừa lần theo một sợi dây: "Nhánh bơm không đi lên tường. Nó luồn ống xuống nền, chỗ góc trái, cạnh bếp lò. Băng nhãn cũ ghi chữ B, mấy chữ sau mờ hết." Cường hỏi có cắt luôn nhánh ấy không. Huy bảo chưa. Cắt tổng xong anh còn phải đo lại xem nhánh ấy có điện về từ đường nào khác không, vì một sợi dây sống nằm dưới nền ngập nước là thứ cuối cùng anh muốn để lại cho tổ phá dỡ.
An hỏi Cường, nhờ cậu hỏi lại Huy, xem đường máy phát của dự án có nối vào điện nhà không. Ông Lâm đứng cạnh cô trả lời trước: không, máy phát chỉ chạy đèn và camera, đi dây riêng ngoài rào. An ghi lại câu ấy và tên người nói. Cô ghi thêm một dòng mà về sau cô sẽ đọc lại nhiều lần: góc trái bếp, chỗ dây bơm xuống nền, nằm ngoài khung camera. Nếu Huy muốn xem sợi dây ấy chạy đi đâu, anh sẽ phải bước ra khỏi chỗ mà chiếc máy trong gian ngoài nhìn thấy được.
"Rồi. Cắt đi."
Cường gạt cần aptomat. Đèn tuýp trong gian ngoài tắt phụt. Căn nhà chìm vào bóng tối, chỉ còn ánh halogen ngoài sân hắt qua cửa sổ thành những vạch xiên. Trong khung cửa chính, An thấy hành lang thành một ống đen, cuối ống lắc lư chấm sáng đèn đội đầu của Huy, phản chiếu qua cửa bếp đang mở.
"Ngắt chưa?" giọng Huy hỏi.
"Ngắt rồi anh."
"Ừ. Anh đo lại phát."
Tiếng que đo chạm vào kim loại. Một khoảng lặng. Rồi giọng Huy thay đổi. Nó không to lên, chỉ chậm lại, như người đang làm việc thì nghe ai gọi từ phía sau.
"Ai đấy?"
Cường nhìn điện thoại, rồi nhìn An, như hỏi. "Em đây mà anh. Cường đây."
Giọng Huy không trả lời Cường. Nó nói tiếp, nhỏ hơn, hướng ra xa khỏi điện thoại: "Đây… em đây."
"Anh ơi?"
"Vâng." Một tiếng sột soạt, như chiếc điện thoại bị nhét vội vào túi áo. "Vâng, cháu nghe…"
Rồi chỉ còn lại tiếng tút ngắn của cuộc gọi bị ngắt. Cường nhìn màn hình: cuộc gọi kết thúc lúc 23:52, thời lượng bảy phút bốn mươi giây.
Cường gọi lại. Chuông đổ, đổ mãi, rồi tắt. Cậu gọi lần nữa, lần này chỉ có tiếng tổng đài báo thuê bao tạm thời không liên lạc được.
"Anh Huy!" Cường hét về phía căn nhà. "Anh Huy ơi!"
Không có tiếng trả lời. Ánh đèn đội đầu ở cuối hành lang đã biến mất. Trong khung cửa chính, hành lang tối đặc như bị lấp bằng đất.
An đứng yên mất một giây, một giây mà cô sẽ nhớ rất lâu, rồi bước xuống bậc thềm, đi về phía ông Lâm đang lao ra từ container. Cô không chạy vào nhà. Cô biết cảm giác thôi thúc ấy, cái thôi thúc khiến người ta lao vào một chỗ tối vì có người mình vừa nghe giọng ở trong đó. Cô cũng biết bao nhiêu vụ tai nạn đã bắt đầu đúng từ cái thôi thúc ấy.
"Bác bật đèn máy phát vào trong được không?" cô hỏi ông Lâm. "Ai có đèn mạnh thì cầm. Không ai vào một mình."
Ông Lâm nhìn cô, rồi nhìn căn nhà, rồi làm theo, có lẽ vì trong khoảnh khắc ấy không ai khác đưa ra mệnh lệnh nào. Anh Tùng kéo đèn halogen trên chân sắt sát vào cửa chính, chĩa thẳng vào hành lang. Ánh sáng tràn vào, phơi ra những bức tường ố và nền gạch ướt. Hành lang trống. Cửa bếp vẫn mở.
Ông Lâm, anh Tùng và Cường vào trước, mỗi người một đèn. An theo sau, dừng ở đầu hành lang ngay sau bậc ngưỡng đá. Nước trên mặt đá ngấm vào gót giày cô, lạnh buốt. Cô thấy ba luồng đèn quét khắp bếp, nghe giọng Cường gọi to, rồi giọng ông Lâm cũng gọi tên Huy, rồi im lặng.
Bếp không có ai.
Hộp đồ nghề nhựa đỏ mở toang dưới chân tường phải, ngay dưới hộp điện. Chiếc đồng hồ vạn năng nằm úp trên nền, que đo còn cắm, dây đo vắt qua mép ô thoát nước. Cuộn băng dính cách điện lăn đến tận chân hốc bếp lò. Nắp hộp điện vẫn mở. Không có điện thoại. Không có đèn đội đầu. Không có Huy.
Anh Tùng chạy vòng ra lối sau bằng đường ngoài, soi đèn vào cửa sau của bếp. Ổ khóa han vẫn khóa ngoài, mạng nhện ở bản lề vẫn còn. Cửa sổ bếp vẫn còn đủ song sắt. Từ lúc Huy và Cường vào nhà đến giờ, cửa chính chỉ có Cường đi ra. An nhìn thấy điều đó bằng mắt mình, và chiếc camera ngoài cổng cũng sẽ cho thấy như vậy.
Cường đứng giữa bếp, xoay một vòng, rồi xoay thêm vòng nữa, như thể chỉ cần nhìn đủ nhanh là Huy sẽ hiện ra ở một góc nào đó. Cậu nói đi nói lại rằng anh Huy vừa ở đây, vừa nói chuyện, vừa bảo cắt đi. Ông Lâm đứng cạnh cánh cửa thấp ở chân tường trái, chiếu đèn vào nó. Cánh cửa đóng, then cài phía ngoài, bụi trên then vẫn còn. Ông không mở nó ra, và cũng không ai đề nghị mở.
An rút điện thoại, nhìn đồng hồ: 23:58. Cô gọi 113 trước, nói rõ tên mình, địa chỉ nhà số 17 ngõ Hạ Thủy, thị trấn Bến Mờ, một người đàn ông khoảng ba mươi lăm tuổi tên Huy, thợ điện, mất liên lạc trong một căn nhà đang chờ tháo dỡ từ 23:52, lối ra duy nhất có người canh. Rồi cô gọi 114, nói lại, thêm rằng căn nhà cũ, sát kênh, nền ngập nước, chưa rõ kết cấu bên dưới. Giọng cô không run. Bàn tay cô run.
Cúp máy, cô quay sang ông Lâm. "Bác cho dừng mọi việc ở đây. Không ai vào sâu hơn bếp, không ai đập phá gì cho đến khi công an và cứu hộ tới. Không ai động vào đồ của anh Huy."
Ông Lâm định nói gì đó, có thể về tiến độ, có thể về quyền của cô. Rồi ông nhìn hộp đồ nghề mở toang dưới chân tường và gật đầu. Lần đầu tiên trong đêm, ông không nhắc đến quy định.
Trong lúc chờ, Cường run rẩy mở ứng dụng quản lý nhân sự mà tổ điện dùng để chấm công. Ứng dụng ghi vị trí điện thoại của thợ theo chu kỳ. Cậu chìa màn hình cho An. Chấm xanh cuối cùng của Huy được ghi lúc 23:52, nằm trên nền bản đồ số. An phóng to hết cỡ. Chấm xanh nằm gọn trong đường viền của thửa đất số 17, ở phía sau nhà, chỗ bếp.
Không có chấm nào sau đó. Chấm xanh không hề nhích về phía cửa chính, cũng không đi ra lối sau. Nó cũng không xuất hiện ở bất cứ đâu khác trên con ngõ này.
An nhìn lên căn nhà. Đèn halogen rọi vào mặt tiền, và lần đầu tiên cô nhận ra mình đang nhìn một ngôi nhà chỉ có một lối ra. Người ta đã nhìn thấy Huy đi vào bằng lối ấy, và không ai thấy anh đi ra.