Khôn Ninh Cung.
Chu Nguyên Chương cau chặt mày, bất mãn hừ mạnh một tiếng, lửa giận trong người dù thế nào cũng không thể kìm nén nổi.
“Chu Trọng Bát! Ông giỏi giang rồi phải không, lại dám nổi giận với ta?” Mã Tú Anh đập mạnh bàn, đứng phắt dậy quát lớn.
“Muội tử, nàng ngàn vạn lần đừng hiểu lầm! Ta không nổi giận với nàng, mà là tức giận đám phế vật ăn không ngồi rồi trong triều đình!”
Vừa rồi, Chu Nguyên Chương còn giống như một con mãnh hổ sẵn sàng nổi giận bất cứ lúc nào, vậy mà giờ đây đã biến thành một con mèo ngoan ngoãn.
Nhưng lửa giận trong lòng vẫn không có chỗ phát tiết, ông đành than phiền với Mã Tú Anh.
Gần đây, quốc sách phát hành Đại Minh Bảo Sao được đưa ra khiến triều đình tranh cãi không ngớt. Có đại thần hết sức tán thành, cho rằng noi theo tiền triều có thể làm quốc khố thêm sung túc.
Những đại thần phản đối thì thẳng thắn chỉ ra rằng Tống Sao cuối cùng đã trở thành giấy vụn, Đại Minh tuyệt đối không thể giẫm lên vết xe đổ ấy.
Đám đại thần tán thành chỉ nói đến lợi ích, tuyệt nhiên không nhắc nửa lời về những nguy cơ tiềm ẩn. Còn phe phản đối chỉ biết liệt kê tác hại, chẳng đưa ra nổi biện pháp khắc phục.
Tranh cãi qua lại mãi mà chẳng có ai đưa ra được một phương án khả thi!
Văn võ bá quan đầy triều ngày thường dẫn kinh viện điển, nói năng đâu ra đấy, nhưng đến khi thực sự phải làm một việc có lợi cho đất nước, vậy mà chẳng có ai giúp Chu Nguyên Chương san sẻ nỗi lo!
“Ngay cả trong mơ ta cũng mong giảm bớt cảnh thiếu hụt tiền bạc, vậy mà chút chuyện này cũng khó thực hiện đến thế!”
Chu Nguyên Chương càng nói càng tức, nước bọt bắn tung tóe ra xa.
“Các đại thần trong triều có điều lo ngại đối với tân chính cũng là chuyện bình thường. Dù sao, ai dám bảo đảm việc phát hành tiền giấy sẽ không xảy ra sai sót?”
Đợi cơn giận của Chu Nguyên Chương dịu xuống đôi chút, Mã Tú Anh mới bưng bát canh ngân nhĩ đã ninh suốt mấy canh giờ lên.
“Nhưng cũng thật trùng hợp, hôm nay Tú Kiệt vừa hay vào cung, ta có trò chuyện với đệ ấy về việc phát hành tiền giấy...”
Nói đến đây, bà chuyển chủ đề, thong thả thuật lại những phân tích trước đó của Mã Tú Kiệt.
Trước tiên, bà nói về những lợi ích, sau đó chỉ ra nguy cơ khiến chế độ tiền giấy sụp đổ. Căn nguyên thất bại của Giao Tử thời Tống Triều không nằm ở bản thân tiền giấy, mà là việc in ấn và phát hành tràn lan, không hề có sự tiết chế.
Nếu Đại Minh in tiền giấy để bù đắp thâm hụt, nhưng lại không có vàng bạc, lương thực cùng những tài sản hiện vật khác làm dự trữ, thì sớm muộn gì tiền giấy cũng chẳng khác nào giấy vụn. Đến lúc đó, lòng dân tất nhiên sẽ dao động, Đại Minh lại giẫm lên vết xe đổ của Đại Tống năm xưa.
Mã Tú Kiệt còn đặc biệt căn dặn rằng, điều khó khăn nhất trong việc phát hành tiền giấy chính là hoàng đế phải biết kiềm chế ham muốn của bản thân.
Trong mắt Chu Nguyên Chương hiện lên vẻ trầm tư.
Điểm mấu chốt mà văn võ bá quan tranh luận suốt mấy ngày vẫn không sao nắm bắt được, vậy mà Mã Tú Kiệt lại phân tích thấu đáo đến thế, thậm chí còn đề ra cả biện pháp phòng ngừa chu toàn, thỏa đáng.
“Không ngờ tầm nhìn của bá quan trong triều lại chẳng bằng Tú Kiệt. Hay là phong cho đệ ấy một chức quan ngũ phẩm, để ngày nào cũng tham dự triều chính?”
Chu Nguyên Chương nổi lòng yêu quý nhân tài. Cậu em vợ này đã nhiều lần giúp ông giải quyết khó khăn, phong một chức quan ngũ phẩm cũng chẳng thành vấn đề.
“Tâm tư đệ ấy đều đặt ở Hoàng Gia Cách Vật Viện, lấy đâu ra thời gian rảnh để thượng triều? Hơn nữa, tính tình không màng danh lợi của đệ ấy cũng chẳng thích hợp vào triều làm quan.”
Mã Tú Anh từng lén hỏi đệ đệ của mình có muốn làm quan hay không.
Câu trả lời của Mã Tú Kiệt là: Quan lại thời Hồng Vũ Triều, đến chó cũng chẳng thèm làm!
Nếu thật sự bắt Mã Tú Kiệt làm quan, e rằng còn khiến hắn khó chịu hơn cả bị giết.
Nếu Mã Tú Anh đã không muốn để cậu em vợ vào triều làm quan, Chu Nguyên Chương cũng chẳng ép buộc.
Ông uống cạn một hơi bát canh ngân nhĩ hạt sen, rồi vội vã rời khỏi Khôn Ninh Cung.
Chuyện này không thể chậm trễ. Ông chuẩn bị triệu tập vài vị trọng thần ngay trong đêm để bàn bạc xem phương án phát hành tiền giấy có khả thi hay không.
...
Trở về Võ Anh Điện, nội thị lập tức làm theo lời dặn của Chu Nguyên Chương, triệu tập một số trọng thần chủ chốt của Hộ Bộ và Trung Thư Tỉnh vào hoàng cung nghị sự ngay trong đêm.
Các đại thần vội vàng chạy tới, không biết vì chuyện gì mà Chu Nguyên Chương lại khẩn cấp triệu kiến vào lúc đêm khuya.
“Chính sách phát hành bảo sao đã tranh cãi lâu như vậy, đến nay vẫn chẳng có ai đưa ra nổi một phương án cụ thể. Chẳng lẽ ta bỏ tiền nuôi các ngươi chỉ để các ngươi ăn không ngồi rồi sao?”
Ánh mắt sắc bén của Chu Nguyên Chương quét qua mọi người. Các đại thần vội cúi đầu, chẳng ai dám tùy tiện lên tiếng.
Chuyện này đã được tranh luận suốt mấy ngày trên triều, hai phe đều khăng khăng giữ ý kiến riêng, nhưng chẳng bên nào đưa ra được biện pháp khả thi.
Bởi vậy, trước khi có phương án cụ thể, chẳng ai dám tùy tiện đáp lại lời chất vấn của Chu Nguyên Chương. Dù sao, không ai muốn làm kẻ đứng mũi chịu sào.
“Ta biết các ngươi cũng có chỗ khó xử, cho nên đã tự mình sắp xếp ra một bộ quy chế hoàn chỉnh. Đêm nay gọi mọi người tới là để cùng bàn bạc xem có khả thi hay không.”
Thấy các đại thần lúng túng cúi đầu không nói, Chu Nguyên Chương cố ý ngừng lại một lát, sau đó đưa tay đẩy tờ giấy đã viết sẵn ra trước án, giọng nói mang theo vài phần đắc ý.
Một kẻ chân lấm tay bùn, chẳng có học vấn gì, lại có thể xây dựng được cả một bộ quy chế hoàn chỉnh về phát hành tiền giấy. Chuyện này nói ra, liệu có ai tin?
Chu Nguyên Chương quanh năm chinh chiến, xử lý triều chính, lại luôn đề cao nông nghiệp, hạn chế thương nghiệp, làm sao có thể đột nhiên thông suốt chỉ trong một sớm một chiều?
Tám phần là có cao nhân nào đó đứng sau chỉ điểm, còn Chu Nguyên Chương cố tình mang ra để khoe khoang.
Nhưng trong lòng hiểu rõ là được, chẳng cần thiết phải vạch trần ngay tại chỗ.
Mọi người chuyền tay nhau tờ giấy, cẩn thận nghiên cứu mấy quy tắc tài chính cốt lõi.
Trên đó ghi chép tường tận những lợi ích và tác hại của tiền giấy, cùng căn nguyên khiến tiền giấy thời Tống Triều sụp đổ. Lập luận hết sức chặt chẽ.
Phương án này cân nhắc cả mặt lợi lẫn mặt hại, tránh được nguy cơ tiền giấy mất giá ngay từ căn nguyên, vượt xa những cuộc tranh luận trước đó trên triều đến cả trăm lần.
“Bệ hạ thánh minh! Bộ quy tắc phát hành tiền giấy này đã tính toán chu toàn mọi mặt. Nếu thực hiện theo phương pháp này, bảo sao nhất định sẽ có lợi cho nước, có ích cho dân, lại không phải lo giẫm lên vết xe đổ của Giao Tử thời Tống Triều!”
Lý Thiện Trường quả không hổ danh là người đứng đầu bá quan, công phu nịnh nọt đã được rèn luyện đến mức lô hỏa thuần thanh.
Những đại thần khác cũng nhao nhao phụ họa, liên tục lên tiếng tán tụng.
Nhìn dáng vẻ tâm phục khẩu phục của mọi người, Chu Nguyên Chương cảm thấy khá hài lòng.
Ông cố ý không nhắc đến tên Mã Tú Kiệt, mà xem phương án này như thành quả do chính mình suy nghĩ thấu đáo mới có được.
Trước mặt đám thần tử đang bó tay hết cách, ông ung dung thể hiện uy nghi của bậc đế vương.
Lưu Bá Ôn dường như chợt nghĩ đến điều gì đó. Bóng dáng Mã Tú Kiệt một lần nữa hiện lên trong đầu ông.
Ông đã đọc rộng các điển tịch về tài chính, thuế khóa qua các triều đại, nên hiểu rất rõ trình độ học vấn của bá quan trong triều.
Người có thể phá vỡ lối tư duy thông thường, đưa ra phương án tỉ mỉ đến mức này, ngoài vị quốc cữu họ Mã yêu thích nghiên cứu học thuyết Cửu Lưu thời Tiên Tần, khắp Đại Minh chẳng ai có thể làm được.
“Lão thần cho rằng phương pháp này quả thực rất tốt. Mấy quy tắc này hẳn đã được cân nhắc, suy xét nhiều lần mới quyết định. Sau này, nếu việc phát hành Đại Minh Bảo Sao được thực hiện theo quy chế này, chắc chắn sẽ không có vấn đề gì.”
“Có điều, trong quy chế có đề cập rằng việc phát hành tiền giấy cần một cơ quan thống nhất quản lý việc đổi trả tiền giấy bằng bạc và lương thực, đồng thời thành lập Hoàng Gia Tiền Trang chuyên phụ trách phát hành bảo sao. Vậy bạc dự trữ trong kho của Hoàng Gia Tiền Trang phải được niêm phong như thế nào? Các chi nhánh ở những địa phương khác nhau cần được bố trí ra sao? Và phải phối hợp với quá trình lưu thông bảo sao như thế nào?”
Lưu Bá Ôn nhìn thấu nhưng chưa bao giờ nói toạc ra, cũng không có ý định vạch trần chút tâm tư của hoàng đế.
Nhưng Hoàng Gia Tiền Trang là một mắt xích vô cùng quan trọng trong việc phát hành tiền giấy, nên ông muốn hỏi xem Chu Nguyên Chương đã có được câu trả lời chính xác hay chưa.
Nghe vậy, các đại thần lập tức nắm bắt được điểm mấu chốt.
Nếu việc phát hành tiền giấy không có một cơ quan chuyên trách thực sự đứng ra quản lý và kiểm soát, thì suy cho cùng, tất cả cũng chỉ là lý thuyết suông trên giấy.
Hoàng Gia Tiền Trang mà Chu Nguyên Chương đề cập rốt cuộc sẽ vận hành ra sao? Phối hợp với việc phát hành tiền giấy như thế nào? Và kiểm soát rủi ro bằng cách nào?
Vừa rồi Chu Nguyên Chương chỉ mải phô trương uy thế trước mặt quần thần, hoàn toàn chưa từng nghĩ đến những quy định chi tiết về tiền trang cần được triển khai sau đó.
Một câu hỏi của Lưu Bá Ôn đã khiến Chu Nguyên Chương á khẩu, không biết đáp lời thế nào.
Gương mặt vốn luôn cương nghị của ông lúc này lại có chút nóng bừng.
Chẳng lẽ Chu Nguyên Chương có thể thẳng thắn nói rằng kế sách này do Mã Tú Kiệt hiến lên, bản thân ông chỉ mới nghe hoàng hậu kể lại nửa đầu, còn những chuyện liên quan đến Hoàng Gia Tiền Trang thì chưa kịp hỏi kỹ hay sao?
Như vậy thì thể diện đế vương còn đâu?
“Những quy chế tiếp theo của tiền trang, ta tự có tính toán! Để hôm khác bàn tiếp!”
Chu Nguyên Chương cố tỏ ra bình tĩnh, cao giọng nói nhằm che giấu sự thiếu tự tin của mình.
“Thần tuân chỉ.”
Nghe vậy, Lưu Bá Ôn chắp tay hành lễ, đáy mắt thoáng hiện một ý cười.
