Ngày 24 tháng 12, Hà Nội.
Trong lúc Lý Hựu Lâm đang bận đàm phán, giằng co với phía Paris, ông anh Ưng Tương đã tới, còn mang theo quà.
Hôm nay Lý Hựu Lâm cố ý ăn mặc rất trang trọng, nhưng thời tiết Hà Nội thực sự quá oi bức, cổ áo sơ mi đã bị hắn kéo bung mất một nửa.
Đặc sứ lần này không còn là Davis nữa. Người mới tới từ đảo quốc, hơn 50 tuổi, mái tóc hoa râm được chải chuốt không một sợi rối.
Ông ta mặc vest, giữa thời tiết nóng nực thế này mà cà vạt vẫn thắt kín mít, đến Lý Hựu Lâm nhìn thôi cũng thấy nóng thay.
“Thưa Ủy viên trưởng, tôi là Robert Wilson, đại diện toàn quyền được Washington đặc phái.” Wilson nói tiếng Trung lưu loát rồi đưa tay ra.
“Không ngờ tiếng Trung của ngài đặc sứ lại lưu loát đến vậy!” Lý Hựu Lâm mỉm cười bắt tay ông ta.
Trần Khải Nguyên đứng bên cạnh khẽ bổ sung: “Ngài Wilson vừa bay từ Oa Quốc sang. Lãnh sự Davis đã được điều về Washington rồi.”
“Tôi đã ở phương Đông hơn 10 năm, tôi rất thích nền văn hóa thần bí của phương Đông.” Wilson dường như rất vui khi được người khác khen tiếng Trung giỏi, cười đến mức nếp nhăn trên mặt cũng hiện rõ.
Wilson ngồi xuống, lấy từ cặp công văn ra một xấp tài liệu dày rồi đẩy thẳng sang:
“Ủy viên trưởng, đây là danh sách. Washington sẽ thực hiện lời hứa ban đầu, dự kiến 3 ngày nữa hàng sẽ cập cảng.”
Lý Hựu Lâm mở trang đầu tiên.
Giấy trắng mực đen, từng mục được liệt kê dày đặc:
50.000 khẩu súng trường M1 Garand, kèm 20 triệu viên đạn.
100 chiếc Xe tăng M4 Sherman, trong đó 30 chiếc là phiên bản đời sau, trang bị pháo 76 mm.
200 chiếc xe bán xích M3.
500 chiếc Xe tải GMC.
300 thùng vật tư y tế, bao gồm sulfonamide, huyết tương và dụng cụ phẫu thuật.
100.000 tấn bột mì.
……
Lý Hựu Lâm chỉ lướt qua một lượt, những thứ này hoàn toàn không khơi nổi hứng thú của hắn.
Sau khi xem nhanh xong, Wilson lại đưa sang tài liệu thứ hai, là thỏa thuận cho vay.
Wilson giải thích: “Đây là khoản vay không lãi suất trị giá 100 triệu đô la Mỹ, thời hạn 10 năm. Nhưng có điều kiện, số tiền này chỉ được dùng để mua hàng hóa của Ưng Tương hoặc chi trả cho hoạt động thường ngày của chính phủ. Không được rút tiền mặt, cũng không được đổi thành vàng.”
Lý Hựu Lâm ngẩng đầu, chỉ vào một điều khoản trong thỏa thuận: “Giám sát nghĩa là sao?”
Wilson mỉm cười: “Ủy viên trưởng đừng hiểu lầm. Chúng tôi đã bị chính phủ Quốc quân làm cho sợ rồi. Chuyện của Tứ Đại Gia Tộc, chắc ngài cũng biết.
Đối với khoản tiền này, chúng tôi sẽ cử một tổ kiểm toán thường trú tại Hà Nội. Mỗi khoản chi đều cần chữ ký xác nhận của cả hai bên.
Làm vậy là để đảm bảo tiền được dùng đúng mục đích.”
Lý Hựu Lâm cũng nhất thời cạn lời. Không ngờ đám người Mỹ này đã khôn ra rồi. Hắn tiếp tục lật về phía sau.
Phía sau là mẫu danh sách mua sắm, kèm giá tham khảo.
Tiêm kích P-51 Mustang, đơn giá 5.000 đô la Mỹ.
Khu trục hạm lớp Fletcher, trong trạng thái niêm cất, đơn giá 20.000 đô la Mỹ.
Tàu vận tải Liberty, đơn giá 10.000 đô la Mỹ.
Dây chuyền sản xuất ô tô, cả bộ 300 triệu đô la Mỹ.
Dây chuyền lắp ráp máy bay loại P-51, 100.000 đô la Mỹ.
Thiết bị luyện thép, một phân xưởng lò Martin cỡ trung, 100.000 đô la Mỹ.
……
Giá thấp đến mức vô lý.
Thấy hắn cứ nhìn chằm chằm vào giá cả, Wilson lên tiếng: “Chiến tranh đã kết thúc. Những thứ này đang chất đống trong các kho ở Okinawa, Philippines và Guam, phơi mưa phơi nắng.
Quốc hội mỗi năm còn phải cấp kinh phí bảo dưỡng. Bán được đi, dù rẻ một chút thì vẫn là thu nhập. Hơn nữa, viện trợ cho đồng minh cũng là một khoản đầu tư chiến lược.”
Lý Hựu Lâm khép tài liệu lại: “Máy bay, trước tiên lấy 100 chiếc. P-51 được, P-47 cũng được.
20 tàu chiến, cả khu trục hạm lẫn hộ vệ hạm đều cần.
30 tàu vận tải. Hai dây chuyền sản xuất ô tô. Một dây chuyền sản xuất máy bay.
Thiết bị luyện thép phải đạt quy mô sản xuất 500.000 tấn thép mỗi năm.
Thiết bị hóa chất, máy công cụ, tổ máy phát điện, danh sách những thứ này tôi sẽ bổ sung cho ông sau.”
Wilson lấy bút máy ra: “Được. Nhưng phải ký thỏa thuận vay trước. Tổ kiểm toán tuần sau sẽ tới.”
Lý Hựu Lâm cầm lấy bút, ký tên vào thỏa thuận vay rồi đóng con dấu lớn của ủy ban.
Hắn nhẩm tính một chút: “Tất cả những thứ này cộng lại khoảng bao nhiêu?”
“Nhưng đây là giá thanh lý vật tư phế thải, chúng tôi có thể dựa trên mức giá trong danh sách để giảm thêm một mức thích hợp.” Wilson nói xong, châm tẩu thuốc, im lặng nhìn Lý Hựu Lâm.
Lý Hựu Lâm sao có thể không hiểu ý ông ta. Hắn lấy sổ séc từ ngăn kéo ra, ký một tấm séc 100.000 đô la Mỹ rồi đẩy sang:
“Đây là phí dịch vụ. Bây giờ có thể cho tôi biết được giảm bao nhiêu phần rồi chứ?”
Wilson nhận tấm séc, cẩn thận nhìn một lượt rồi cất vào túi trong, tươi cười nói:
“Ủy viên trưởng thật sảng khoái. Chốt giá, toàn bộ những thứ này tính 5 triệu. Xin hỏi muốn vận chuyển tới đâu để tiếp nhận?”
“Cảng Hải Phòng. Khi nào đội tàu có thể tới?”
“Lô đầu tiên gồm súng trường, xe tải, thuốc men và lương thực, tháng sau sẽ bắt đầu vận chuyển từ Nhật Bản. Trang bị hạng nặng và dây chuyền sản xuất cần thời gian tháo dỡ, đóng gói, trong vòng 3 tháng sẽ đưa tới đầy đủ.”
Lý Hựu Lâm lắc đầu: “Quá chậm. Lương thực và thuốc men có thể tới trước, dây chuyền sản xuất phải nhanh nhất có thể.”
Wilson lại lấy ra một tài liệu: “Tôi sẽ cố hết sức. Còn cái này nữa, dự thảo Hiệp ước Phòng thủ Chung. Ngài xem thử.”
Lý Hựu Lâm nhanh chóng đọc qua.
Nội dung cốt lõi chỉ có mấy điều: Mỹ hỗ trợ An Nam xây dựng hệ thống quốc phòng;
Hai bên sẽ hiệp thương ứng phó khi An Nam bị tấn công từ bên ngoài;
Đoàn cố vấn quân sự Mỹ thường trú;
An Nam cho phép Mỹ sử dụng một phần cơ sở cảng biển.
“‘Tấn công từ bên ngoài’ là chỉ ai?” Lý Hựu Lâm hỏi.
“Bất kỳ thế lực nào đe dọa sự ổn định của An Nam.” Wilson vừa nói vừa nhìn về phía bắc.
Lý Hựu Lâm chỉ vào một điều khoản khác trong hiệp ước: “Mỹ hỗ trợ xây dựng công sự phòng thủ ở biên giới, cụ thể là ở đâu?”
Wilson đi tới trước tấm bản đồ trên tường, đưa ngón tay chỉ vào: “Lạng Sơn, Lào Cai, hai hướng này là quan trọng nhất.
Chúng tôi đề nghị xây dựng hệ thống pháo đài kiên cố lâu dài, trang bị trọng pháo. Tất nhiên, việc này cần thời gian. Giai đoạn hiện tại có thể triển khai quân lực trước, đồng thời xây dựng sân bay tiền tuyến.”
“Chúng tôi không có nhiều xi măng và thép đến vậy.”
Wilson lại lật ra một trang phụ lục: “Việc này xin cứ yên tâm, chúng tôi sẽ cung cấp viện trợ tương ứng. Thái Nguyên, vị trí địa lý ở đây phù hợp, lại gần khu mỏ.
Chúng tôi sẽ viện trợ xây dựng một nhà máy luyện thép có công suất 500.000 tấn mỗi năm, đi kèm nhà máy xi măng và nhà máy điện.
Thiết bị vận chuyển từ Mỹ, kỹ sư do chúng tôi cử sang, chi phí thanh toán bằng khoản vay. Sau khi hoàn thành, lợi nhuận trong 5 năm đầu sẽ được chia giữa hai bên, sau đó hoàn toàn thuộc về An Nam.”
Lý Hựu Lâm nhìn chằm chằm vào Thái Nguyên trên bản đồ.
Ở đó có mỏ sắt, có mỏ than, cách Hà Nội không xa, vị trí cũng an toàn.
Lý Hựu Lâm trở lại bên bàn, xem lại dự thảo hiệp ước một lần nữa.
“Quy mô của đoàn cố vấn quân sự này lớn đến đâu? Quyền hạn thế nào?”
“Giai đoạn đầu là 200 người, chủ yếu phụ trách huấn luyện và tham mưu. Không trực tiếp chỉ huy quân đội. Quyền hạn chỉ được thực thi trong khuôn khổ kế hoạch phòng thủ do hai bên cùng hiệp thương.”
Sau khi xem kỹ, Lý Hựu Lâm không chút do dự cầm bút lên, ký tên vào hiệp ước.
“Chi tiết sẽ bàn sau. Nhưng có một điểm: đoàn cố vấn bắt buộc phải tuân thủ pháp luật nước tôi, không được can thiệp nội chính.”
Wilson thu hiệp ước lại, nở nụ cười: “Đương nhiên. Hợp tác vui vẻ, Ủy viên trưởng.”
Sau khi tiễn Wilson đi, Trần Khải Nguyên nhỏ giọng hỏi: “Ủy viên trưởng, điều kiện khoản vay này có tổ kiểm toán giám sát, dùng tiền không được tự do lắm.”
Lý Hựu Lâm xoay người: “Có vẫn hơn không. Hơn 90 triệu đô la Mỹ, đủ để chúng ta làm rất nhiều việc. Nhà máy luyện thép, nhà máy xi măng, nhà máy điện… Nếu tự mình xây dựng, 10 năm chưa chắc đã xong. Bây giờ có người chủ động mang tới tận cửa, tại sao lại không lấy?”
“Thế còn những pháo đài kia?”
“Đương nhiên phải xây, dù sao cũng đâu phải chúng ta bỏ tiền. Có công sự vẫn hơn là không có. Còn người Mỹ đang nghĩ gì, chẳng lẽ cậu không biết?
Chỉ là lợi dụng lẫn nhau mà thôi. Họ bỏ tiền, bỏ máy móc; chúng ta bỏ địa bàn, bỏ mạng người. Mỗi bên lấy thứ mình cần.”
“Thông báo Bộ Công nghiệp chuẩn bị tiếp nhận thiết bị. Thông báo Bộ Hậu Cần đưa kế hoạch mở rộng Cảng Hải Phòng lên trước.
Thông báo Bộ Tài chính phối hợp với tổ kiểm toán của Mỹ, làm sổ sách cho rõ ràng, đừng để người ta bắt được lỗi.”
Trần Khải Nguyên lần lượt ghi lại.
