“Ngày 15 tháng 4, Lưu Cầu kính bạch. Tộc đệ vẫn mạnh khỏe chứ? Buổi trưa nhận được thư của Cánh Lăng Vương, nói rằng Quận học thuộc việc của quan lại trong châu, từ trước đến nay đều do thứ sử bản châu quyết định. Vương tuy là tể phụ, cũng không thể can dự, chiếm quyền xử lý việc trong châu. Vương vô cùng thưởng thức tài năng của đệ, trước án thường đặt một quyển ‘Thượng Thư Âm Chính’ do đệ biên soạn, sớm tối đọc xem, khen ngợi không thôi. Nay thành tâm mời đệ vào kinh, vào Tây Để làm mạc liêu. Lại nói nếu đệ không muốn làm liêu tá trong vương phủ, cũng có thể đảm nhiệm chức Quốc Tử Bác sĩ...”
Lưu Chiêu đọc đến đây thì nổi giận:
“Ta, Lưu Chiêu, là vì Kinh Châu học mạch mà cầu xin Vương, há lại vì mưu cầu lợi ích cho riêng mình?! Người đời đều nói Cánh Lăng Vương hiền đức, chẳng lẽ đây chính là cái gọi là hiền đức sao?!”
Cái gì mà “Quận học thuộc việc của quan lại trong châu, từ trước đến nay đều do thứ sử bản châu quyết định”.
Kinh Châu thứ sử Ba Đông Vương kia chính là tứ đệ của Cánh Lăng Vương!
Tuy Ba Đông Vương tính tình ngông cuồng khác người, nhưng chỉ cần Cánh Lăng Vương chịu mở miệng, Ba Đông Vương lẽ nào lại không nể mặt?!
Không muốn giúp thì cứ nói là không muốn giúp, hà tất dùng kiểu lời lẽ này để thoái thác?
Hạ nhân thấy chủ nhân tức đến mức tay run, vội vàng tới đỡ. Lưu Chiêu khoát tay, tiếp tục xem thư.
Ông vẫn ôm một tia hy vọng. Dù sao Cánh Lăng Vương nổi danh hiền minh hiếu học, lại có tiếng cứu nguy giúp khó. Theo lý mà nói, đây chỉ là chuyện một câu nói, không đến mức cự tuyệt dứt khoát như vậy.
Sau đó, Lưu Chiêu hoàn toàn thất vọng.
Phần chữ phía dưới toàn là Lưu Cầu thuật lại những lời Cánh Lăng Vương khen ngợi, chiêu mộ Lưu Chiêu, đồng thời khuyên ông mau chóng lên đường tới kinh đô.
Nếu là người bình thường nhận được một bức thư như vậy, đương nhiên sẽ mừng rỡ khôn xiết.
Nhưng Lưu Chiêu càng nghĩ càng tức, chỉ cảm thấy mình bị sỉ nhục!
Ông đã mặt dày, gạt bỏ sự thanh cao của mình, viết thư cầu cứu Cánh Lăng Vương, xin Cánh Lăng Vương cứu lấy Quận học trăm năm, cứu lấy Kinh Châu học phái.
Thế mà Cánh Lăng Vương lại hứa cho ông làm quan!
Hàm ý chẳng lẽ là điều Lưu Chiêu ta lo lắng không phải sự tồn vong của Quận học, mà là bổng lộc, địa vị và vinh sủng của bản thân hay sao?!
Lưu Chiêu đang tức đến tay run mắt hoa, bỗng có hạ nhân chạy vội tới bẩm báo:
“Lão gia, lão gia! Vương công tử về rồi!”
Lưu Chiêu vội vàng bình ổn tâm tình, thầm niệm:
“Không giận, không giận, học vấn là nhất. Không giận, không giận, học vấn là nhất.”
Đợi Vương Dương tới, Lưu Chiêu đã bình tĩnh trở lại, chuẩn bị sẵn giấy mực, nửa đùa nửa thật nói:
“Chi Nhan, hôm nay không thể đi ngủ quá sớm đâu, ít nhất cũng phải viết đến giờ Hợi, tức khoảng chín đến mười một giờ tối mới được.”
“Đến giờ Hợi tiên sinh cứ đi ngủ. Tối nay ta định một hơi làm cho xong, trực tiếp hoàn tất bản thảo!”
Vương Dương nói chắc như đinh đóng cột.
Nếu đã hứa ngày mai đón A Ngũ vào thành chơi, vậy hôm nay cứ giải quyết sạch công việc!
Lưu Chiêu chỉ cảm thấy vui từ trên trời rơi xuống, vỗ tay nói:
“Được! Nếu Chi Nhan đã chăm chỉ như vậy, ta sao có thể ngủ một mình?! Nào! Bắt đầu thôi!”
Vương Dương: Ý thì ta hiểu rồi, sao cứ cảm thấy có chỗ nào đó không đúng vậy???
Dữu Ư Lăng thấy hai người hừng hực khí thế, bản thân cũng hăng lên:
“Ta cũng không ngủ! Hầu hạ lão sư và Vương huynh đến sáng!”
Lưu Chiêu khoát tay:
“Không cần ngươi hầu hạ. Mau về nhà đi, cứ ở lì chỗ này mãi thì ra thể thống gì?”
Dữu Ư Lăng bất mãn với thái độ lạnh nhạt của phụ thân đối với chuyện Quận học, tức tối nói:
“Con không về! Cái nhà ấy con ở cũng chẳng muốn ở!”
“Ngươi nói cái gì vậy? Khổng Tử nói: ‘Phụng sự cha mẹ, phải khéo léo can gián. Thấy chí mình không được nghe theo, vẫn phải kính trọng mà không trái lễ, dù lao nhọc cũng không oán.’ Tuy ngươi khuyên can phụ thân không thành, nhưng không thể vì thế mà sinh lòng oán hận. Trước đây ta đồng ý cho ngươi tạm ở Quận học, là để ngươi noi theo ý ‘gậy nhỏ thì chịu, gậy lớn thì chạy’. Hiện giờ cơn giận của phụ thân ngươi hẳn cũng đã nguôi, ngươi cũng nên trở về làm tròn đạo làm con. Huống hồ ngươi sắp định phẩm rồi, nếu vì chuyện này mà bị Thanh nghị hạ thấp phẩm bình, vậy chính là lỗi của người làm lão sư như ta.”
“Thanh nghị” tức dư luận ở quê hương, là danh tiếng và sự đánh giá mà sĩ thân đồng hương hình thành đối với một người.
Thời Ngụy Tấn, Thanh nghị là một bộ phận quan trọng trong hệ thống tuyển quan Cửu phẩm trung chính.
Đến Nam triều, chế độ Cửu phẩm trung chính ngày càng cứng nhắc, tác dụng của Thanh nghị cũng bắt đầu suy giảm, nhưng vẫn không thể xem nhẹ. Ngay cả quan viên nếu phạm phải Thanh nghị cũng sẽ chịu xử phạt, nghiêm trọng thậm chí còn bị “cấm cố suốt đời”, tức cả đời không thể làm quan.
Thấy Dữu Ư Lăng vẫn mang vẻ miễn cưỡng, Lưu Chiêu nghiêm mặt nói:
“Nếu ngươi còn nhận ta làm lão sư, lập tức về nhà!”
Dữu Ư Lăng thở dài, chắp tay hành lễ với lão sư:
“Học sinh tuân mệnh.”
...
“Về rồi à?”
Một người đàn ông cao gầy mặc trường sam xanh trắng đang luyện Ngũ Cầm Hí trong hoa viên. Ông chậm rãi duỗi hai tay, thản nhiên hỏi.
Đây chính là người có danh vọng nhất trong Tân Dã Dữu thị, đồng thời cũng là thủ lĩnh của sĩ tộc Kinh Châu — Dữu Dịch.
“Vâng.”
Dữu Ư Lăng nhìn thái độ điềm nhiên như mây nhẹ gió thoảng của phụ thân, chỉ cảm thấy trong lòng nghẹn tức.
“Về phòng đọc sách đi. Tháng mười tới Quốc Tử Học.”
Dữu Ư Lăng siết chặt nắm tay, cân nhắc hồi lâu rồi nói:
“Con không đi.”
Dữu Dịch cong hai cánh tay, trầm vai hạ khuỷu, tiếp tục luyện công:
“Ngươi học ở Quận học ba năm, vốn sau khi tốt nghiệp cũng phải vào Quốc Tử Học.”
“Con biết. Nhưng nếu Quận học bị phế, con sẽ ở lại Kinh Châu, giúp lão sư khôi phục Quận học. Quận học chưa phục, con không rời Kinh Châu.”
Động tác trên tay Dữu Dịch chợt dừng lại. Ông chậm rãi thu thế, nhìn về phía Dữu Ư Lăng:
“Ngươi vào Quốc Tử Học là nhờ môn ấm gia thế, chứ không phải nhờ Quận học tiến cử.”
“Vâng. Nhưng nếu con đã tốt nghiệp từ Quận học, thì sẽ không thể trơ mắt nhìn trường học bị phế!”
“Ngươi có thể làm gì?” Dữu Dịch cau mày.
“Sức của con không đủ, hiện giờ không thể làm gì. Vì vậy chỉ có thể đợi sau khi trường học bị phế, cố gắng xây dựng lại.”
“Ngay cả lão sư ngươi cũng không dám nói mình có thể xây dựng lại, ngươi có thể?”
“Con còn trẻ, sẽ cố gắng trong hai mươi năm trở thành đại nho. Sau đó tận hết sức người, nghe theo thiên mệnh mà thôi.”
Dữu Dịch khẽ cười một tiếng:
“Nho gia các ngươi nói quân thần phụ tử. Lời phụ thân nói, kẻ làm con có thể không nghe sao?”
Dữu Ư Lăng khựng lại một lát, rồi quỳ xuống, đáp:
“Trong Hiếu Kinh có nói: ‘Cha có con biết can gián, thì bản thân sẽ không rơi vào chỗ bất nghĩa.’”
Dữu Dịch cúi người xuống, ánh mắt ép thẳng vào con trai:
“Ý ngươi là, ngươi là người con biết can gián, còn ta là người cha bất nghĩa?”
Dữu Ư Lăng nhịn rồi lại nhịn, cuối cùng vẫn không nhịn nổi, lớn tiếng nói:
“Đối với sĩ tộc trong châu, phụ thân là thủ lĩnh; đối với lão sư của con, phụ thân là bằng hữu; đối với con, phụ thân là cha.
Nay Kinh Châu học mạch gặp kiếp nạn! Bằng hữu gặp khó! Con trai có việc cấp bách!
Thế mà phụ thân khoanh tay không cứu, lạnh lùng đứng nhìn, đến một lời cũng không chịu nói!
Xét cả công lẫn tư, quả thực không xứng với một chữ ‘nghĩa’!”
Dữu Dịch không nói gì, nhìn chằm chằm con trai mấy giây, đột nhiên cười lạnh vài tiếng rồi phất tay áo bỏ đi.
Dữu Ư Lăng nhìn bóng lưng phụ thân ngẩn người một hồi, sau đó thở dài, đứng dậy. Nghĩ tới nghĩ lui, hắn vẫn quyết định trở về Quận học ở.
Khi đi đến cửa, hắn thấy huynh trưởng Dữu Kiềm Lâu dẫn theo mấy tùy tùng vội vã chạy tới:
“A Giới! Đệ vừa mới về nhà, chẳng lẽ lại định đi sao?”
Dữu Kiềm Lâu lớn hơn Dữu Ư Lăng mười hai tuổi, hiện đang giữ chức Kinh Châu chủ bạ.
Từ nhỏ hắn đã trầm ổn chín chắn, nổi tiếng hiếu kính cha mẹ, hòa thuận với anh em, từ rất sớm đã thay phụ thân quản lý việc trong nhà.
Những năm trước, Dữu Dịch thường giao du bên ngoài, trọng trách nuôi dưỡng dạy dỗ Dữu Ư Lăng liền rơi lên vai người huynh trưởng này. Có thể nói, thời gian Dữu Ư Lăng ở bên phụ thân còn không nhiều bằng thời gian ở cùng huynh trưởng.
Dữu Ư Lăng vừa thấy huynh trưởng, trong lòng chua xót, khàn giọng nói:
“Phụ thân đã chán ghét đệ đến vậy, đệ cần gì phải ở lại đây khiến người thêm bực?”
