Chương 022: Vết nứt trước phút thứ sáu
D+21 — Ngày 7 tháng 11, Hải Thành.
Một vệt sáng nhỏ nằm dưới mép nắp X1-S01, ngay chỗ Hạ Dung đã dặn người thợ chụp ảnh trước khi lắp lại.
Thoạt nhìn nó giống sợi tóc mắc trên lớp sơn. Người phụ trách ca ở Bờ Kè dùng đầu ngón tay đeo găng khẽ gạt phía ngoài; vệt ấy không dịch chuyển. Hạ bảo anh dừng, đặt thước ảnh bên cạnh rồi chụp ba góc. Cô chưa biết đó là lớp phủ rạn hay thân vỏ bị nứt. Thứ cô biết chắc là vệt ấy không có trong ảnh niêm hôm qua.
“Chưa bật máy mà đã soi ra lỗi?” Mai Liên hỏi từ sau vạch kẻ. “Mẫu đi trên xe lạnh một buổi, xước là chuyện bình thường.”
“Xước và nứt không giống nhau,” Hạ nói. “Tôi đang ghi một bất thường, chưa nói do vận chuyển hay do máy.”
Lộc, người giữ khóa, dẫn cô tới tủ cấp điện. Đêm qua anh và người trực thứ hai đã đối chiếu sơ đồ, khóa đường điện phòng ở, cấp riêng một nhánh cho phòng bơm phụ. Một chiếc công tắc có biển mới, dây nối được chụp ảnh trước khi niêm. Hạ thử quyền ngắt với Lộc; nhánh thử mất nguồn như dự tính, bóng đèn hành lang vẫn sáng. Cô ghi lại, không vì một phép thử đúng mà xóa yêu cầu kiểm cảm biến.
“Người trực dự phòng?” cô hỏi.
“Ở phòng ngoài,” Lộc đáp. “Hôm nay anh ấy chỉ giữ cửa. Tôi giữ tủ.”
“Còn người cầm mẫu sau ca?”
“Tôi đến bốn giờ. Nếu chưa xong, Thắng nhận bàn giao. Chỉ khi có chữ ký của cả hai.”
Hạ nhìn đồng hồ. Họ có ít hơn một ca để lấy kết quả. Trên bàn, hộp năng lượng mã DB-X1-01 vẫn nằm dưới tay cô, niêm từ lần chuyển ở X1, ánh sáng bên trong không còn liền như lúc đội Dương Bách bán. Thiết bị đọc trạng thái ở cơ sở cũ chỉ đủ xác nhận lõi chưa cạn, không định được phần trăm còn; dụng cụ ở Bờ Kè còn kém hơn. Hạ ghi vào kế hoạch rằng thời lượng thử không được bảo đảm, hễ dấu cấp năng lượng bất ổn là dừng. Người phụ trách điện trình phiếu cho phép sử dụng nhánh thử, nhưng phần pin dự phòng vẫn để trống. Hạ yêu cầu ghi rõ: nếu mất nguồn hoặc người trực không xác nhận lại, phép thử kết thúc, không chuyển sang đường cấp khu ngủ.
Mai xem biên bản rồi hỏi: “Cô định mất hết buổi chỉ để chắc chúng ta có thể tắt nó?”
“Cái chúng ta đang đem tới đây là khả năng tắt nó đúng lúc. Khả năng sưởi một phòng chưa được chứng minh.”
Mai quay mặt về ô cửa kính. Ngoài sân, những đứa trẻ nối đuôi một người lớn khiêng thùng nước; một đứa phải chạy hai bước mới bắt kịp. Trên sợi dây phơi, chiếc găng tay nhỏ có ngón cái khâu chỉ xanh lật qua lật lại trong gió. Cô không có quyền dùng hình ảnh ấy làm lý do bỏ kiểm, nhưng cũng không muốn mỗi câu nói của mình nghe như thể người khác không đủ hiểu thế nào là rét.
Cô mời Mai đứng ở vị trí có thể nhìn toàn bộ hai đầu đo. “Chị cứ ghi lại từng lần tôi dừng. Kể cả khi không có kết quả đẹp. Đó là phần chị đang thuê chúng tôi làm.”
✦ ✦ ✦
Phép thử bắt đầu chậm hơn giờ dự kiến. Hạ ghi nhận điều kiện phòng, trạng thái nhánh cấp và ảnh DB-X1-01 trước khi đặt lõi vào bộ thử, để Lộc cùng người chứng kiến ký quyền sử dụng theo phạm vi đã duyệt. Cô không thay một viên đầy khác vào để tránh số đo xấu. Không ai đem F+ đang niêm ở X1 tới đây.
Ở phút đầu, nhiệt tăng nhưng chưa có dấu khác thường. Mai hỏi tại sao người ta gọi nó là mẫu giữ nhiệt khi đường cong đi lên chậm đến thế. Hạ không trả lời ngay, chỉ chỉ phần biên bản C018: lần thử tại X1 có một lượt bị dừng sớm; lượt sau mới giữ được sáu phút dưới tải mô phỏng. Hai nơi không có cùng nền nhiệt hoặc cùng nguồn điện. Không thể xếp hai đường cong chồng nhau rồi giả vờ chúng là một chiếc máy đã được chứng nhận.
Qua phút thứ ba, cảm biến gần mép vỏ nhảy thêm một nhịp. Con số vẫn dưới giới hạn dừng định trước, nhưng độ lệch giữa nó và đầu đo chính bắt đầu mở rộng. Người thợ đứng đối diện nghiêng đầu nhìn dải chỉ thị ở góc nắp.
“Cô Hạ, chỗ vệt sáng thay màu rồi.”
Hạ bước tới vạch quan sát, không chạm vào vỏ. Qua kính, cái vệt giống sợi tóc sáng rõ hơn. Bên cạnh nó xuất hiện một đường mảnh chia đôi vết sơn. Đầu đo chính vẫn cho đường nhiệt tương đối bằng phẳng. Trong cuốn sổ cũ, ba phút ở C018 chính là lúc một góc nóng lên khác thường.
“Lộc, ngắt nguồn.”
“Chưa tới sáu phút,” Mai nói. “Nếu cô dừng lúc nào thấy lạ, chúng tôi sẽ chẳng bao giờ biết nó chạy được bao lâu.”
“Đúng. Chúng ta chưa biết. Và hiện có một dấu ở vỏ cần xác minh.”
Lộc đẩy cần ngắt xuống. Tiếng quạt hụt hơi rồi tắt, đủ rõ để Mai không còn nói tiếp. Anh đọc to giờ, chờ người trực phụ xác nhận; đường nhiệt trên màn hình mới từ từ hạ xuống. Hạ quay camera cho thấy cả hai cảm biến và tiếng máy dừng, rồi đánh dấu thời điểm. Cô giữ người trong phòng ngoài đến khi bề mặt mẫu đạt điều kiện tiếp cận. Không ai được mở nắp còn nóng để tranh xem lỗi nằm ở đâu.
Mai đập tay lên mép bàn. “Người của tôi đã trực cả đêm để tách nguồn. Bốn cân thực phẩm gửi giữ ở cảng. Hai bộ dụng cụ tôi không được đem đi vì còn chờ cô kiểm. Chỉ vì một vệt trên nắp, tất cả dừng?”
“Không chỉ vì một vệt,” Hạ đáp. “Vì vệt đó thay đổi cùng một sai lệch đo được. Tôi chưa chứng minh được nguyên nhân, càng chưa chứng minh nó vô hại.”
“Có ai bị nóng tay chưa?”
“Chưa.”
“Có khói không?”
“Không.”
“Vậy cô ghi chưa nguy hiểm được không?”
Hạ lắc đầu. Cô biết nếu ghi hai chữ ấy, bất kỳ ai muốn lấy mẫu vào khu ngủ cũng có thể dùng nó. Chưa bị thương không đồng nghĩa an toàn; không có khói không đồng nghĩa lớp bảo vệ còn toàn vẹn. Khi người trực xác nhận nguồn đã cô lập và bề mặt đủ điều kiện tiếp cận, cô dán NGỪNG THỬ — CHỜ ĐỐI KIỂM lên hộp ngoài.
Từ sau lớp kính, một đứa trẻ nhìn vào, rồi bị người trực cửa dẫn đi. Mai thấy và cúi đầu. Một lúc sau cô hỏi khẽ: “Nếu con tôi cứ hỏi bao giờ có ấm, tôi nói sao?”
Hạ đặt cây bút xuống. “Chị nói mẫu chưa được phép sưởi cho cháu. Tôi sẽ ký tên ở phần người chịu trách nhiệm quyết định dừng, để chị không phải nói như chính chị giấu thứ gì trong tủ.”
✦ ✦ ✦
Trưa ấy, một người từ bộ phận phân phối Bờ Kè tới, mặc áo khoác có hai vệt dầu khô trên vai. Ông tên Dụ, không tham gia ca điện, nhưng giữ quyền ký phần công cho người trực. Ông nhìn mẫu qua cửa sổ, nhìn hai bản đo rồi hỏi Hạ có thể sửa câu ngừng vì nguy cơ chưa xác định thành ngừng theo yêu cầu nhà sản xuất không.
“Nhà sản xuất?” Hạ hỏi. “Chúng tôi còn chưa có sản phẩm.”
“Cách ghi cho dễ thanh toán. Nếu cô ghi nguy cơ, người của tôi sẽ đòi lập hội đồng, đến lúc đó ai trả công họ?”
“Người thuê chịu phần công đã hẹn của người họ cử. Còn lỗi bên mẫu, các bên xác minh theo thỏa thuận. Tôi không đổi kết luận kỹ thuật để người quản lý khỏi ký phiếu công.”
Ông Dụ gõ đầu bút vào bảng giờ trực. “Nếu thỏa thuận bị hủy, bốn cân đang ở WH-02 có đủ bù giờ điện và giờ người của chúng tôi không?”
“Đó là vật giữ hộ thuộc về điểm trú,” Hạ nói. “Không phải khoản của chúng tôi tự lấy đi. Điều khoản bồi hoàn do bên đã ký trao đổi, không được sửa bằng cách dán lại nhãn máy.”
Mai bước vào, mang theo bảng giờ trực. Cô không yêu cầu Hạ xin lỗi; cô đặt giấy lên bàn, đòi toàn bộ ảnh lỗi và số đo gốc. Hạ cho cô bản sao có mã, giữ bản gốc theo quyền của người phụ trách kỹ thuật. Cô cũng cho lưu hình ảnh vệt nứt sau khi mẫu nguội, tuyệt đối không dùng tay lột lớp sơn để đoán dưới đó có gì.
“Cô có thể thử lại sau khi dùng máy của chúng tôi đo không?” Mai hỏi.
“Không trong ca này. Cần kiểm nguyên nhân và tình trạng vỏ. Một phép đo khác không chữa được vết đã xuất hiện.”
“Thế hai bộ dụng cụ cô muốn đổi?”
“Chúng vẫn là tài sản của Bờ Kè. Chưa có giao dịch thành. Tôi không lấy chúng làm phí vì hôm nay cô không có nhiệt.”
Mai im lặng hồi lâu. Rồi cô hỏi một câu không có trong hợp đồng: “Người của cô có ai chịu đứng trước người trú và nói như thế không? Tôi không muốn nghe rằng Bờ Kè tự làm hỏng máy của X1.”
Hạ đáp: “Tôi chịu nói đúng phần đã thấy, cả lỗi kiểm của mình nếu có. Tôi chưa xác định ai gây ra vết ấy. Nếu chúng tôi đóng gói chưa tốt, tôi sẽ ghi.”
Câu trả lời không giúp cô được quý mến. Dụ xách bảng công đi, còn Mai đưa tệp ảnh vào máy của mình. Người thợ X1 đứng ở cửa nói nhỏ rằng lớp chèn đã từng xê dịch trong buổi thử trước; rất có thể lần này kẹp giữ không đồng đều. Anh sợ chuyện bị đổ hết lên tay mình.
“Anh chụp đủ lúc đóng thùng hôm qua chứ?” Hạ hỏi.
“Có một mặt tôi quên. Tôi tưởng niêm bên ngoài đủ.”
Hạ thấy gáy nóng lên vì tức, nhưng cô nhớ chính mình đã ký cho mẫu rời X1 sau khi kiểm ảnh. “Tôi chịu phần phê duyệt vận chuyển. Anh chịu phần ghi ảnh. Hai lỗi chưa chứng minh là nguyên nhân nứt. Đừng nhận cả thứ chưa biết vì sợ một người mất việc.”
Cô gọi Phong, nói rõ máy đã dừng, chưa bị thương, vết bất thường chưa xác định. Phong hỏi có thể chở mẫu về ngay không. Hạ nhìn ra đường; gió lại nổi, Khải chưa nhận chuyến, Mai chưa ký trả.
“Chưa,” cô nói. “Tôi gửi lệnh cách ly và đề nghị thu hồi theo mã. Phải có người nhận lệnh, người giữ khóa xác nhận và xe tới được. Một cuộc gọi không chuyển mẫu về X1.”
✦ ✦ ✦
Đến cuối ca, nhiệt của mẫu đã xuống mức được phép niêm giữ. Lộc cùng Hạ kiểm hộp, chụp mặt nắp, đặt giấy cảnh báo vào túi ngoài rồi ký bàn giao cho khu bảo quản kỹ thuật Bờ Kè. Chiếc tủ lúc sáng không còn đủ chỗ sau khi trạm chuyển thiết bị lọc tới tránh băng tan; mẫu được dời sang tủ kim loại khác cùng dãy, có sổ vị trí mới. Hạ ghi thay đổi trước mặt Mai, không để mỗi người nhớ một chỗ.
“Thắng giữ khóa sau bốn giờ,” Lộc nói, nhìn đồng hồ. “Tôi phải sang kiểm đường cấp cho phòng chung.”
“Cho tôi số liên lạc và người nhận lệnh trực tiếp,” Hạ yêu cầu.
Lộc đưa giấy bàn giao ca. Tên Thắng có ở đó, chữ ký chưa. Bộ đàm của anh ta mất sóng trong khu ống ngầm. Nếu cả hai ký lúc gặp nhau, tờ giấy mới có giá trị. Hạ hỏi liệu có thể chờ, nhưng nhân viên khu trú vừa chạy vào báo một phòng mất quạt. Lộc phải đi. Anh khóa tủ, giao chìa cho phòng trực theo quy chế tạm rồi để lại bản ghi đang chờ Thắng nhận.
Hạ nhìn ô nhận ca còn trống. Trên giấy, lệnh cách ly có đủ mã và giờ; trong ngăn bàn, chìa khóa sắp nằm ngoài tay những người đã nghe cô ra lệnh.
Hạ phát thông báo cách ly mẫu theo mã X1-S01, gửi tới Mai, Lộc, đầu mối Thắng và người quản lý Bờ Kè. Trên giấy yêu cầu không cấp điện, không mở hộp, giữ nguyên niêm và bố trí người chứng kiến khi thu hồi. Màn hình xác nhận Mai đã mở tin. Lộc nhắn đã nhận sau khi sang phòng quạt. Tài khoản Thắng vẫn xám.
Một người từ bộ phận điện hỏi cô có thể cho họ giữ lõi DB-X1-01 để dự phòng nguồn không. Hạ nhìn viên lõi đã bị dùng thêm một lượt ngắn, dấu năng lượng trên vỏ mờ hơn buổi sáng nhưng vẫn không có phép đo tỷ lệ đáng tin. Cô đóng nó vào hộp riêng, ký với Mai rằng lõi vẫn thuộc Phong, cô giữ theo quyền kiểm thử, không chuyển sang nguồn trạm. Không viên K1 đầy nào khác được lấy tới.
Ngoài ô kính, Mai Liên cúi người buộc lại chiếc găng nhỏ trên dây. Hạ không biết cô nghĩ gì. Cô chỉ thấy đôi vai người mẹ co vào khi gió lùa qua cửa, rồi thấy người ấy trở lại chỗ làm mà không chạm vào tủ mẫu.
Gần tối, Hạ gọi Thắng lần nữa. Một giọng tự động báo không liên lạc được. Cô lưu giờ và báo người quản lý phải niêm cửa, không cho ai mở để thử lại, nhưng ông đáp chỉ có thể xác nhận lệnh sau khi người nhận ca ký. Cô giữ nguyên lệnh thu hồi trên hệ thống, không đánh dấu đã thực hiện.
Cuối cùng, cô chụp tờ biên bản bàn giao còn thiếu chữ ký người giữ khóa mới, gửi cho Trần Phong cùng một dòng: Mai và Lộc đã nhận lệnh. Thắng chưa xác nhận. X1-S01 vẫn ở Bờ Kè; đừng gọi nó đã thu hồi.
Phong trả lời: Tôi sẽ tìm người đưa nó về.
Trước khi rời trạm, người thợ đi cùng xin cô chụp riêng phần báo cáo ghi mình đã quên ảnh mặt sau kiện vận chuyển. Anh bảo mẹ anh đọc tin X1 trên Thiên Võng, tưởng con trai đang chế tạo một chiếc máy giữ ấm cho hàng trăm người. Đến tối nếu nghe máy bị thu hồi, bà sẽ hỏi có phải anh làm hỏng không. Hạ đưa anh bản ghi đúng trách nhiệm, không đổi một từ để người nhà anh đỡ lo. Nhưng cô bảo anh giữ cả tấm ảnh nơi anh phát hiện vết thay đổi đầu tiên. Nếu về sau ai hỏi tại sao một ngày công lại chẳng được một sản phẩm nào, anh có thể chỉ vào thời điểm mình giúp mọi người dừng trước khi có tai nạn. Anh cầm tờ giấy, nhìn nó lâu rồi cất sát ngực, không cười.
Hạ không nhắn thêm. Cô vừa ngăn một phép thử đi quá giới hạn mà chưa biết liệu người mở tủ ngày mai có nghe lời ngăn ấy hay không.
