Chương 042: Vết rạn trên dây kéo
D+45 — Ngày 1 tháng 12, Hải Thành.
Hạ Dung nhận ra Khải qua đôi găng có vệt dầu, dù anh đến cơ sở kỹ thuật bằng chân. Anh đứng ngoài phòng nguồn, ôm một túi vải dài bằng cẳng tay, giữ miệng túi không chạm vào áo người khác. Sau lưng anh, một nhân viên trực xưởng đẩy bình nước nóng về phía khu trú. Hạ tránh sang một bên nhường lối. Bình nước đi qua trước, mang theo tiếng bánh lăn khấp khểnh và một luồng hơi ẩm có mùi sắt.
“Anh bảo muốn kiểm nhiệt độ động cơ?” cô hỏi.
“Tôi muốn biết thứ gì nóng lên thì phải dừng. Còn sửa xe, tôi tìm thợ ô tô.” Khải mở túi, cho cô nhìn một đoạn dây curoa cũ dùng đối chiếu. “Dây đang lắp có đường rạn. Tôi không tháo mang đi vì sợ người kiểm không biết cách lắp lại. Phong bảo cô có thể nhìn phần nguy cơ nguồn điện khi kiểm.”
“Phong nói tôi sửa được xe à?”
“Không. Anh ấy nói đừng đưa mẫu xe tới người chỉ biết lõi F+ rồi xin họ đóng dấu.”
Hạ buông tiếng thở, gần như cười. Mới mấy hôm trước, người ta còn định mượn chữ ký của cô để bán thứ chưa kiểm. Hạ nhìn túi vải trên tay Khải lâu hơn một nhịp. Trong phòng nhỏ, tủ X1-S01 vẫn đóng niêm. Không ai được phép bật thử để sưởi phòng, càng không có viên K1 nào có thể biến một sợi dây cao su nứt thành mới.
Cô lấy tấm ảnh Khải chụp hôm qua ra xem. Vệt rạn chạy ngang mặt gân, dài hơn vết mòn thông thường trong vài ảnh khác anh gửi. Hạ nhìn ảnh rồi gấp máy.
“Dây truyền động có thể mất bám hoặc đứt khi tải, kéo theo những hậu quả tùy hệ phụ thuộc vào nó. Tôi không biết trên xe anh nó dẫn những bộ phận nào. Không có sơ đồ và người đúng nghề, tôi sẽ không nói mức nguy hiểm cụ thể.”
“Vậy tôi phải tìm người nào?”
“Thợ biết đúng dòng máy, biết chỉnh lực căng. Và phải cho người ấy nói không ngay cả khi anh đã mang vật tư tới trả công.”
Khải chỉ về sân. Trời chưa sáng hẳn; trên mép mái, băng đọng thành những chiếc răng nhỏ. Anh đã để xe ở WH-02, không nổ máy đến đây. Quãng đường đi bộ khiến phần áo quanh cổ anh có một viền tuyết tan. Hạ hỏi về lượng dầu, nhận câu trả lời khoảng ba mươi bảy lít, chưa đo lại trong sáng nay. Cô không hỏi anh định chạy bao xa với từng ấy dầu. Hôm nay họ còn chưa biết chiếc dây có nên quay thêm một vòng hay không.
“Chúng tôi có một người từng sửa hệ quạt của xe tải,” người trực nguồn chen vào. “Gọi ông ấy sang nhìn một chút được không?”
Hạ hỏi người ấy có nhận sửa xe hay chỉ sửa động cơ điện. Người trực nói chỉ từng tháo quạt và dây truyền ở cụm máy phát. Cô lắc đầu.
“Nếu anh ấy đồng ý xem thì chỉ là ý kiến tham khảo. Không được ghi đã kiểm đạt xe. Tôi không mượn tên người khác để kéo trách nhiệm về họ.”
Nhân viên ấy đặt bình nước xuống, nhìn túi dây Khải cầm rồi nói: “Đúng, tôi không ký. Bên khu trú thiếu quạt thì tôi mới còn việc để làm. Xe của anh ra cầu đứt dây, tôi đâu có người tới kéo.”
Khải gật đầu cảm ơn, không cố nài. Hạ đưa anh địa chỉ một gara cơ khí từng gửi người tới cứu máy xưởng vào tuần trước. Cô chỉ biết họ có thợ ô tô và bàn kiểm, không biết họ còn đúng phụ tùng hay có quyền nhận việc hôm nay. Anh phải tự tới xác minh. Khi đi ngang tủ cách ly, Khải liếc tem X1 màu đỏ.
“Nếu cái hộp ấy dùng được, các cô có phải cãi với nhau nhiều thế không?”
“Có,” Hạ đáp. “Vì lúc ấy người ta sẽ đòi dùng nó cho thứ nó chưa được thử.”
Anh cất túi. Câu trả lời không làm anh có thêm một đoạn dây, nhưng ít ra cũng không khiến anh mất thêm một ngày vào sai nghề.
✦ ✦ ✦
Gara nằm dưới tầng một của khu nhà từng bán phụ tùng công trình. Hạ tới sau Khải. Người trực đã nhờ cô xác nhận phần nguy cơ cấp khí ở cửa chung; tiện lối đi bộ được mở, cô ghé gara để đưa bản tài liệu nguồn mà Khải hỏi. Cô đứng ngoài vùng sửa xe, không nhận vai trò nghiệm thu. Gara có nền thấp hơn mặt đường, người ta kê ván làm bậc. Bên trong, một cỗ máy cưa nhỏ nằm im, mùn kim loại phủ mờ nắp bảo vệ.
Ông Thịnh, chủ bàn sửa, không cho ai mở nắp ca-pô khi xe chưa được đưa tới đúng vị trí có đủ khoảng an toàn. Khải giải thích xe đang nằm WH-02, không thể lái sang khi chưa biết dây còn an toàn. Ông xem ảnh, đo đoạn dây mẫu và kiểm mã máy từ tờ giấy cũ Khải mang theo. Đèn soi lộ những đường nứt trên ảnh rõ đến mức người phụ việc đứng bên cũng im.
“Ảnh không cho tôi nghe vòng bi,” Thịnh nói. “Không đo được lực căng khi dây còn trên xe. Nhưng riêng mặt rạn này, tôi không nhận ký cho xe chạy một ca chở hàng.”
Khải hỏi có cách sửa tạm không. Ông Thịnh lấy một mẫu dây đã quá hạn, gấp nhẹ cho Khải xem các gân cao su bong ra ở mặt trong.
“Có người sẽ quấn băng, bôi keo, kéo thêm vài lượt. Làm thế ở máy đứng trên nền còn có người kiểm từng phút đã liều. Xe chạy ngoài gió, chuyện xảy ra không đợi anh mở nắp.”
Một người đàn ông từ gian sau mang ra chiếc hộp có in tên hãng quen thuộc. Hộp sạch, góc dán nhãn thẳng, giá ghi bằng lương thực đủ khiến Khải đưa mắt nhìn. Người bán nói có thể thay ngay, không cần hỏi nguồn vì hàng mới nguyên niêm. Ông Thịnh yêu cầu xem mã phụ tùng dập trên dây bên trong, hóa đơn thu từ đâu và kích thước thực. Người ấy chỉ có hộp, không cho mở nếu chưa đặt trước.
“Tôi không trả trước một chiếc hộp,” Khải nói.
“Không trả thì người khác lấy. Hàng chịu lạnh hiếm lắm.”
“Vậy để họ lấy,” Thịnh đáp trước cả Khải. “Tôi không lắp thứ chưa nhìn thấy gân và độ dài. Bánh xe không chạy bằng cái nhãn ngoài hộp.”
Người bán rút hộp vào áo, lầm bầm họ đang làm khó người cần xe. Hạ nhìn mặt Khải. Anh có sáu kilôgam L3 vừa nhận tiền công ngày hôm qua, một phần đã dự tính dành cho thuốc và thức ăn gia đình. Khải giữ bàn tay trên miệng túi. Bên trong là tiền công ba chuyến anh vừa lấy được sau bao ngày chờ.
Thịnh nhận lời đi tới WH-02 kiểm xe tại chỗ vào ca chiều, với điều kiện người giữ kho xác nhận có vị trí an toàn và Khải thanh toán công kiểm bằng vật tư có kiểm niêm. Ông không hứa tìm được dây phù hợp. Khải đồng ý mức một kilôgam L3 cho lượt kiểm, lấy từ hàng của mình sau khi đổi và cân dưới sự chứng kiến, không bắt Trần Phong trả thêm lần nữa. Hạ chỉ ký xác nhận đã nghe phần giới hạn chuyên môn nguồn nhiệt nếu hồ sơ cần, tuyệt đối không ký xe đạt.
Ngoài gara, một người mẹ dắt con qua ngõ, đứa trẻ ho vì vừa chạy từ khu trú ít sưởi. Hạ kéo cao cổ áo. Cô muốn nhắc Khải đừng nhận xe như một lời hứa cứu tất cả, rồi nhận ra anh đã mất một suất có công vì điều đó. Cô chỉ hỏi giờ chiều có người chứng không.
“Có ông giữ kho,” anh đáp. “Nhưng tôi không đem bố tôi ra làm người chứng cho chuyện cái dây.”
✦ ✦ ✦
Khải về khu trú tìm Thảo trước khi tới sân xe. Em gái anh đang xếp hàng gần cửa phân phát, mặt nạ vải dính hơi thở thành vệt ẩm. Chiếc túi anh vừa nhận công hôm qua được cô treo trong một ngăn có giấy người trực xác nhận giữ hộ tạm; hai người chưa đổi được thuốc vì gian phát muốn đối chiếu bao và loại thuốc được cấp, không chấp nhận một lời hứa sẽ mang sáu cân tới sau.
“Anh định dùng bao nhiêu?” Thảo hỏi khi anh báo giá công kiểm.
“Một cân. Năm cân còn lại do anh giữ. Không có vụ mua chiếc hộp chưa mở niêm.”
“Một cân để nghe người ta nói xe không chạy được?”
“Để biết đúng chỗ phải dừng. Nếu lành, thợ sẽ chỉ. Nếu nứt quá, phải ngừng. Không trả công thì người ta lấy đâu thời gian đi tận kho nhìn xe anh.”
Thảo tháo găng, đưa cho anh xem đầu ngón đã lở do nước rửa lạnh. “Em biết công người ta đáng tiền. Nhưng đây là cân thứ mấy anh phải tiêu trước khi được chở? Bố vẫn chờ thuốc.”
Khải nhìn vết đỏ trên ngón tay em. Anh không hứa sẽ tìm ra dây mới trước tối. Anh nói thẳng rằng sợi dây có thể làm xe không còn nguồn thu một thời gian, và một bộ phụ tùng đúng mã chưa chắc tìm thấy. Anh cũng nói sẽ không mua hàng không nguồn chỉ vì cha đau chân. Thảo ngồi xuống bậc cửa. Cô nhìn dãy người xếp hàng, nơi một ông lão cầm lọ thuốc rỗng đã đứng từ đầu ca.
“Em từng nghĩ cứ có xe là nhà mình không đói,” cô nói. “Hóa ra xe cũng có chỗ phải ăn, chỉ là nó ăn đắt hơn người.”
“Anh đi tìm việc kéo tay khi xe dừng.”
“Anh đã có lưng đau từ chuyến đường cuối. Đừng giả vờ người anh là chiếc máy thứ hai.”
Anh định cãi, rồi dừng. Thảo lấy từ túi mình tấm phiếu thuốc chưa nhận, đặt nó cạnh tờ ghi công kiểm. Cô không giằng tiền của anh, cũng không nhận trách nhiệm quyết định thay.
“Năm cân còn lại phải ưu tiên đối chiếu phần thuốc cho bố và phần ăn theo ca,” cô nói. “Nếu người ta bắt đặt cọc dây mà không cho xem hàng, đừng lấy cả túi đi. Và nếu chiều xe không đạt, báo Phong trước khi ông ấy mời thêm khách.”
Khải gật. Anh biết em mình không nhận được lời bảo đảm nào. Thảo quay vào hàng phát với tờ phiếu trên tay. Bên trong túi, lọ thuốc rỗng va nhẹ vào chiếc khóa kéo. Trước lúc cô đi, anh hỏi bố có muốn gặp anh tối nay không.
“Có. Ông muốn anh mang chiếc chìa tới cho xem, để tin nó còn ở tay anh.”
Khải nhìn chiếc chìa trong túi, cấn vào mép ngực. Anh muốn bật cười nhưng cổ họng khô. Khi Thảo khuất trong hành lang, anh kiểm lại gói vật tư thuộc mình, tách đúng một kilôgam để trả thợ bằng cân công cộng có người chứng, để phần còn lại trong túi riêng. Anh không lấy từ lô hàng Phong đã giữ, cũng không đụng gói Tạ nằm WH-02.
✦ ✦ ✦
Chiều, Thịnh tới WH-02 đúng giờ được kho xác nhận. Khải cho xe đứng trên nền khô có chèn bánh, mở ca-pô. Người thợ đeo kính, kiểm lực căng theo tình trạng xe đứng máy, soi độ rạn và các puly thấy được. Ông không nổ máy thử tải. Khi luồn đèn qua gầm một puly, ông bảo Khải giữ yên, rồi gọi người chứng đến nhìn đường sờn ở mép trong.
“Dây không chỉ nứt ngoài,” ông nói. “Mặt trong bị ăn lệch. Có thể còn lệch dẫn hướng hoặc ổ đỡ, phải kiểm sau khi tháo theo điều kiện thích hợp. Tôi không ký cho nó vượt cầu.”
Khải dựa một tay lên thân xe, nhìn chính phần máy mình từng tin nhất. Phong tới khi Thịnh đang ghi kết quả. Trong mắt Khải, một thoáng thất vọng của Phong rõ hơn cả câu hỏi đầu tiên hắn nói.
“Nếu thay dây đúng mã, xe chạy được không?”
“Chưa thể kết luận,” Thịnh đáp. “Tôi còn phải kiểm puly và căng lại. Không có dây được xác minh hôm nay. Đừng đưa tôi lõi sưởi hay hứa tăng công để biến câu chưa biết thành đã đạt.”
Phong không nhắc X1. Hắn chỉ hỏi ca kiểm tiếp cần gì và ai có quyền dừng. Thịnh nói sau khi có vật thay có nguồn và nơi làm đủ điều kiện, người lắp phải kiểm lại, chạy thử tại chỗ theo quy trình an toàn rồi mới xem đường. Khải mới là người quyết định có cho xe chạy không, kể cả khi thợ thấy đạt.
Người giữ kho đặt cân ở bàn ngoài, Khải chuyển một kilôgam L3 từ phần vừa nhận công C041 cho Thịnh. Hai bên đọc mã, cân và ký nhận; vật tư ấy đã thuộc Khải nên số cân thuộc Phong không đổi. Thịnh không lấy thêm tiền vì kết luận bất lợi. Ông gấp tờ biên nhận làm tư, đưa cho Khải ảnh các vị trí cần kiểm.
Phong hỏi liệu Khải có nhận chở nốt hai kilôgam của Tạ qua tuyến khác không. Khải lắc đầu trước khi hắn nói hết câu.
“Không. Xe dừng kiểm. Tôi còn năm cân để liệu chuyện nhà. Anh cần tìm người khác mà họ có quyền từ chối như tôi.”
Đúng lúc ấy, bà Hảo báo ca đường phía tây ngày mai chỉ nhận người đi bộ tới mái, không xác nhận xe tải xuống dốc vì gió đổi. Không có chuyến nào được tự chuyển sang xe tay nếu chưa tìm người chịu đoạn cuối. Phong nhắn xác nhận đã nhận thông báo, không in tên Khải vào lịch vận tải.
Ông Thịnh đóng nắp máy dưới mắt mọi người. Dây rạn vẫn nằm nguyên trên puly. Chẳng có gói phụ tùng nào vừa được thay vào. Xe vẫn đứng nguyên, xấp xỉ ba mươi bảy lít trong bồn, chìa về tay Khải. Anh kéo áo che cổ tay bị lạnh, đi theo Thịnh ra tới cửa để hỏi danh mục kiểm puly, rồi quay lại lấy túi hàng. Phong đang xóa một giờ xuất dự kiến trên bảng tường, không xóa tên khách đã hỏi mà gạch rõ chưa có xe nhận.
Khải muốn nói Dạ Hành sẽ tìm được cách khác. Anh đã nói quá nhiều điều chắc chắn với Thảo trong những tuần qua. Anh chỉ chạm hai ngón tay vào vỏ xe còn lạnh và đóng khóa nắp máy. Khi bước ra sân, anh gặp người giữ kho đang đứng chặn một người khách muốn hỏi giờ chở. Ông già bảo khách quay lại sau khi đầu mối xác nhận được người lái.
Trong ánh đèn kho, chiếc xe không nhúc nhích. Khải giữ cả chìa lẫn tờ giấy ghi xe chưa được khuyến nghị chạy tải. Ở đầu đường phía tây, một cửa nhận hàng vẫn có người. Giữa hai nơi ấy, bây giờ thiếu chiếc xe từng nối chúng.
