Sáng sớm hôm sau, trời vừa tờ mờ sáng.
Lâm Kỳ bị mùi khoai lang ngọt ngào quen thuộc đánh thức.
Cô mơ mơ màng màng ngồi dậy, bụng vẫn trống rỗng khó chịu, nhưng trong đầu chợt lóe lên một tia nghi hoặc: Hôm qua nhà chẳng phải vừa bị Trương Hữu Bảo dẫn người tới cướp sạch rồi sao? Ngay cả hầm chứa cũng bị vét trống, lấy đâu ra lương thực nấu cháo?
Đợi cô lê từng bước nặng nề vào nhà chính, cảnh tượng trước mắt khiến đồng tử cô hơi co lại.
Bữa sáng vẫn theo lệ cũ.
Trên chiếc bàn chính đặt trên giường đất, trong cái chậu sứ thô lớn kia vậy mà vẫn đầy cháo khoai lang ngũ cốc sền sệt. Mấy cái bánh hấp bột đen tuy nhỏ hơn một chút, nhưng quả thật vẫn được bày ngay ngắn ở đó. Ông nội Lâm rít tẩu thuốc, vẻ mặt bình thản như thường, cứ như vụ cướp bóc hôm qua chưa từng xảy ra.
Lâm Kỳ không để lộ cảm xúc, ngồi xuống bên chiếc bàn thấp, nhìn bát nước cháo của mình vẫn loãng đến mức soi rõ bóng người. Cô cúi đầu nhấp một ngụm, vị đắng chát pha lẫn chút tanh nồng của đất.
Mượn vành bát che khuất, cô lặng lẽ liếc nhìn ông lão đang im lặng hút thuốc trên giường đất.
Xem ra vẻ tuyệt vọng khóc trời khóc đất hôm qua, quá nửa là diễn cho người ngoài xem.
Ông lão nói một không hai trong cái nhà này hoàn toàn không đơn giản như vẻ bề ngoài. Ông giống như rễ cây già vùi sâu dưới lớp đất vàng, nhìn thì khô héo, nhưng bên dưới chẳng biết cất giấu bao nhiêu rễ nhánh, gắng sức bảo vệ chút gia sản của nhà họ Lâm giữa thời loạn thế này.
...
Chưa đến giữa trưa, bên ngoài cổng sân đã truyền tới một trận động tĩnh.
“Cha! Mẹ! Con về rồi đây!”
Một tiếng gọi cố ý nâng cao, đầy vẻ vui mừng hớn hở vọng vào sân.
Ngay sau đó, bác cả Lâm Hữu Tài dẫn theo bác dâu Hoàng Thị, cùng con gái thứ hai Lâm Hương mười bốn tuổi và con trai út Lâm Bắc bốn tuổi bước vào.
Cả nhà vừa vào cửa, bộ dạng sáng sủa tươm tất ấy như khiến sân nhà họ Lâm xám xịt sáng lên mấy phần, trông cực kỳ lạc lõng.
Bác cả mặc một chiếc áo dài đã hơi cũ nhưng không có lấy một miếng vá, đúng kiểu ăn mặc của người có thể diện, tóc tai chải chuốt không một sợi rối.
Bác dâu Hoàng Thị mặc áo vải hoa, mái tóc chải bóng mượt, búi thành kiểu tóc đang thịnh hành. Khuôn mặt trắng trẻo chẳng giống người phải làm việc nặng, thậm chí còn thoang thoảng mùi kem dưỡng da.
Lâm Hương mặc một chiếc áo bông ngắn màu hồng mới tinh, chân đi giày da, trong thần sắc toát ra vẻ kiêu ngạo của con gái thành thị.
Ngay cả Lâm Bắc mới bốn tuổi cũng được bọc trong bộ quần áo bông dày dặn, trông khỏe khoắn kháu khỉnh, trong tay còn cầm một hình nhân bằng đường chỉ trong thành mới có, vừa đi vừa liếm.
Lại nhìn đám trẻ bên nhà họ Lâm.
Bất kể là Lâm Kỳ, Ngũ Nha, hay Lâm Đóa, Cẩu Đản của nhị phòng, đứa nào đứa nấy cũng mặc áo bông rách vá chằng vá đụp, cổ tay còn lộ ra một đoạn vì tay áo quá ngắn. Cả bọn đen gầy nhẳng, co ro đứng sát chân tường. Nhìn miếng bánh đào tô kia, nước dãi của Cẩu Đản gần như sắp chảy xuống, vậy mà ngay cả bước lên trước một bước cũng không dám.
Sự đối lập rõ ràng như vậy, không cần mở miệng cũng đã phân cao thấp.
“Ôi chao! Cháu trai lớn của bà! Con trai của mẹ!”
Bà nội Lâm vừa nghe thấy động tĩnh liền lao ra như một cơn gió. Gương mặt ngày thường vẫn sa sầm lập tức cười tươi như hoa. Bà ôm Lâm Bắc vào lòng, luôn miệng gọi cục cưng bảo bối, rồi lại kéo tay con trai cả nhìn mãi không thôi, như muốn nhìn cho bù hết nỗi nhớ suốt một năm qua.
Bà nội Lâm nhìn thêm một vòng rồi bất mãn hỏi: “Đông Tử với Tiểu Hà sao không về?”
“Mẹ, Đông Tử có việc phải bận nên không về được. Đông Tử nói rồi, qua một thời gian nữa sẽ về thăm mẹ! Tiểu Hà ở nhà trông nhà!” Lâm Hữu Tài vừa nói vừa kín đáo rút tay mình khỏi tay bà cụ.
Để chiêu đãi con trai cả, bà nội Lâm lấy miếng thịt muối cất dưới đáy hòm ra, còn dùng mỡ lợn quý giá xào một chậu bắp cải thật lớn.
Trên bàn ăn, bầu không khí vừa náo nhiệt vừa kỳ quái.
Lâm Hữu Tài ngồi ở bàn chính, gắp một đũa dưa muối thái sợi xào mỡ cho vào miệng, chậm rãi nhai kỹ, sau đó nhắm mắt lại, khoa trương thở dài một hơi.
“Thơm! Thật sự quá thơm!”
Lâm Hữu Tài đầy vẻ say mê, thậm chí còn làm bộ muốn lau nước mắt: “Mẹ, mẹ không biết đâu, ở huyện thành con nằm mơ cũng nhớ món này! Mấy quán ăn trong thành, món ăn thì cầu kỳ thật đấy, nhưng làm sao có được hương vị gia đình do mẹ nấu? Ở trong thành, cho con ăn thịt rồng cũng chẳng thấy ngon, con chỉ thèm món dưa muối mẹ xào này thôi!”
Bà nội Lâm được dỗ đến vui không biết trời đất là gì, cười đến không khép miệng lại được: “Ngon thì ăn nhiều vào! Cuộc sống trong thành khổ quá, nhìn xem con trai mẹ gầy đi cả rồi.”
Lâm Kỳ đứng bên cạnh lạnh lùng nhìn.
Cô thấy rất rõ, khi chậu bắp cải thịt muối được nhà họ Lâm coi như báu vật kia bưng lên bàn, Lâm Hương nhíu mày, ghét bỏ né người ra sau, như thể ngửi thấy thứ mùi gì khó chịu.
Còn Lâm Bắc đang gặm bánh đào tô kia lại trực tiếp quay đầu sang một bên, ngay cả nhìn cũng chẳng buồn nhìn chậu thức ăn ấy, trong miệng lẩm bẩm: “Con không ăn! Cái này mặn chết đi được!”
Bác dâu Hoàng Thị vội vàng bịt miệng con trai, nhưng trên mặt bà ta cũng mang vẻ thờ ơ chẳng mấy để tâm. Đôi đũa chỉ tượng trưng động vài cái, hoàn toàn không gắp miếng thịt muối béo đến chảy mỡ kia.
Rõ ràng cả nhà này ở trong thành đã sớm quen ăn đồ ngon. Bữa “sơn hào hải vị” này trong mắt họ căn bản chẳng thể nuốt nổi.
Bác cả đang giả nghèo kể khổ đây mà!
Quả nhiên, sau màn lấy lòng, Lâm Hữu Tài đổi giọng, trên mặt lộ ra vẻ khó xử và hổ thẹn.
“Cha, mẹ, bây giờ thời thế bên ngoài thay đổi rồi. Sau khi Hoàng quân Nhật Bản tới, tuy trật tự có khá hơn đôi chút, nhưng làm ăn cũng khó lắm.”
Trong giọng Lâm Hữu Tài lộ ra vẻ kính sợ và ngưỡng mộ: “Hoàng quân chính là thiên binh, quy củ nghiêm lắm. Con ở trong thành vì muốn giữ thể diện cho nhà họ Lâm chúng ta nên phải chạy vạy khắp nơi. Giờ lại phải nộp ‘phí trị an’, nếu con không lấy được tiền ra, cả nhà chúng con ở trong thành chỉ có nước hít gió Tây Bắc mà sống thôi.”
Chú út Lâm Hữu Bảo vẫn luôn im lặng lúc này chen vào một câu: “Anh cả, vậy anh thường xuyên gặp được những nhân vật lớn ở bên trên à? Chính quy quân bên Sơn Thành có tin tức gì không?”
“Ôi dào, lão Tư, chú quan tâm đám bại quân đó làm gì?” Lâm Hữu Tài phẩy tay, vẻ mặt đầy khinh thường. “Thiên hạ bây giờ là thiên hạ của hoàng quân. Kẻ thức thời mới là tuấn kiệt.”
Ăn cơm xong, tới lúc thu dọn bát đũa.
Bác dâu Hoàng Thị đột nhiên “ôi chao” một tiếng, như làm ảo thuật, lấy từ nếp gấp của tay nải ra một miếng vải hoa màu sắc rực rỡ. Mặt vải lấp loáng trong căn phòng tối tăm đến mức khiến người ta hoa cả mắt.
“Mẹ, đây là vải Tây con đặc biệt chọn cho mẹ ở trong thành đấy, đắt lắm. Thấy trời sắp lạnh rồi, con phải tranh thủ lúc trời còn sáng đo kích thước cho mẹ, để mau chóng may cho mẹ một bộ quần áo mới. Mẹ cũng có thể sớm mặc ra ngoài! Để người trong làng đều biết mẹ chúng ta là người có phúc nhất…”
Đôi mắt đục ngầu của bà nội Lâm dán chặt vào miếng vải ấy. Bàn tay khô quắt không ngừng vuốt ve trên mặt vải, rồi bà kéo lấy Hoàng Thị, gương mặt cười đến nhăn thành một đóa hoa đầy nếp gấp:
“Ôi chao, vẫn là con dâu cả biết thương mẹ! May quần áo mới là việc đứng đắn, chút việc nhà này cứ để mấy em dâu của con thu dọn là được!”
“Nhà lão Nhị, nhà lão Tam, nhà lão Tư! Mấy đứa mau lên, không thấy trên bàn vẫn chưa dọn sạch à? Mau qua đây phụ một tay!”
Bác dâu thứ hai Tiểu Lý thị tức giận ném mạnh chiếc giẻ lau trong tay xuống, lực mạnh đến mức mấy chiếc bát trống cũng rung lên kêu leng keng loạn xạ.
“Ôi chao, chị dâu cả chọn thời điểm lấy vải Tây ra cũng thật khéo. Không đo sớm, không đo muộn, đúng lúc nồi niêu bát đũa vừa đặt xuống thì thước của chị cũng tới nơi.”
Tiểu Lý thị liếc xéo, lời nói đầy gai nhọn:
“Đúng là người từng sống trong thành, đôi tay này chuyên để cầm đồ quý giá, không giống đám chân lấm tay bùn ngoài ruộng như chúng tôi, sinh ra đã đáng kiếp cả đời hầu hạ người khác!”
“Phi! Cũng không sợ miếng vải kia mỏng quá, không che nổi chút tâm địa cong queo ấy!”
Tiểu Lý thị nghiến răng, ra sức chà đi chà lại mặt bàn, dáng vẻ như hận không thể mài bay một lớp mặt bàn.
Vương thị liếc sang phía nhà chính, bất lực cúi đầu, không nói một lời, đưa đôi tay đầy những vết nứt ra thu dọn một bàn thức ăn thừa hỗn độn.
Thím Tư Tiểu Tưởng thị im lặng bưng bát dưa muối xuống.
“Ha ha! Lần nào cũng gần như cùng một màn kịch!” Lâm Kỳ đứng dưới mái hiên nhìn trò hề bên này.
Đến buổi chiều, màn chính bắt đầu.
