Phía nam đang đánh trận, còn Lý Hựu Lâm ở Hà Nội cũng chẳng nhàn rỗi. Việc cấp bách trước mắt là phải phân chia đất đai cho ổn thỏa.
Lúc này, số người từ Tỉnh Quế, tỉnh Việt và Vân Nam kéo đến, theo thống kê chính thức đã vượt quá 5 triệu người. Trên tuyến biên giới, mỗi ngày vẫn có khoảng 20.000 đến 30.000 người tiếp tục đổ về hướng Hà Nội.
Trước mặt Lý Hựu Lâm đặt một chồng sổ sách, bên trong là danh sách ruộng đất cùng hồ sơ đăng ký dân số do các nơi báo lên.
Hắn đảo mắt nhìn một vòng rồi lên tiếng:
“Hiện giờ trong lãnh thổ An Nam đã có nhiều người như vậy. Lương thực thì tôi không lo, nơi này không thiếu. Chỉ là đất đai nên chia thế nào, mọi người bàn thử xem.”
Một viên văn thư già của Bộ Dân chính ngồi phía dưới đẩy kính, dè dặt nói:
“Ủy viên trưởng, đất thì có. Trang viên người Pháp Quốc để lại, ruộng chín bị bỏ hoang, còn có những vùng rừng rậm, đầm lầy và đất hoang chưa khai khẩn rất lớn. Chỉ là phải chia thế nào, chia cho ai thì cần có quy chế. Dân bản địa vốn dĩ cũng có không ít người...”
Lý Hựu Lâm lên tiếng ngắt lời:
“Vậy tôi nói trước vài ý của mình, sau đó các ông thảo luận tiếp.
“Thứ nhất, phàm là thân nhân trực hệ của tướng sĩ Quế Biên Phòng Vệ Quân, chỉ cần có giấy tờ quân tịch chứng minh thì được ưu tiên chia đất, miễn tô thuế 3 năm.
“Thứ hai, phàm là di dân chuyển đến từ Tỉnh Quế, tỉnh Việt, Vân Nam và các tỉnh khác, đăng ký theo hộ, sau khi xác minh số nhân khẩu thì lần lượt phân phối đất đai.
“Đây là lực lượng nền tảng của chúng ta, không thể để họ nguội lòng.”
Hắn dừng lại, ánh mắt nhìn về một ông lão da ngăm đen ngồi ở góc phòng. Đó là người đứng đầu do một thôn xã gần Hà Nội cử đến, họ Nguyễn, nghe nói tổ tiên có thể truy ngược về những hộ thợ thủ công di cư tới đây từ thời Nhà Minh.
“Nguyễn lão tiên sinh, trong làng các ông, những người giống như ông, còn nhớ tổ tiên mình là Hán nhân, hoặc có lòng hướng về Hán hóa, có bao nhiêu?”
Ông lão họ Nguyễn vội đứng dậy, hơi câu nệ đáp:
“Bẩm Ủy viên trưởng, hơn nửa làng chúng tôi đều biết tổ tiên mình từ phương bắc tới. Gia phả đã thất lạc từ lâu, nhưng người già đều truyền lại như vậy. Chỉ là thời gian đã quá lâu, chúng tôi không còn biết nói quan thoại, phong tục cũng thay đổi đôi chút. Những làng giống chúng tôi quanh đây có không ít.”
Lý Hựu Lâm gật đầu:
“Được. Phàm là người có thể chứng minh, hoặc được người đứng đầu thôn xã liên danh bảo chứng, tự nhận tổ tiên thuộc Hán gia, lòng hướng về giáo hóa, thì coi như di dân mới, được chia ruộng như nhau. Chỉ có điều...”
Hắn đổi giọng, nhấn mạnh:
“Phải đưa con em vào các trường làng mới thành lập, học quan thoại và chữ viết, tuân theo pháp lệnh mới ban hành. Làm được như vậy thì chính là người một nhà.”
Ông lão họ Nguyễn liên tục gật đầu:
“Làm được, nhất định làm được! Có đất canh tác, trẻ con lại có sách học, đó là chuyện tốt bằng trời!”
Ánh mắt Lý Hựu Lâm lạnh xuống, nhìn những người khác:
“Còn những kẻ nhất quyết khẳng định mình là thổ dân Giao Chỉ, không liên quan gì đến Hán gia, lại không chịu tuân quy củ của chúng ta...”
Hắn còn chưa nói hết, Thứ trưởng Bộ Dân chính đã nói:
“Ủy viên trưởng cứ yên tâm, các đội phòng thủ châu huyện đều đã nhận nghiêm lệnh. Khi kiểm kê ruộng đất, phàm là kẻ không nhận nguồn gốc Hán nhân, không phối hợp đăng ký, lại ngầm truyền bá lời lẽ chống đối, thì toàn bộ ruộng đất đứng tên họ đều thu về công hữu, tạm thời không phân phát.
“Nếu còn dám tụ tập gây chuyện, xông vào công sở, hoặc âm thầm cấu kết với tàn quân Hồ Việt...”
Hắn nhếch miệng cười, để lộ hàm răng vàng vì khói thuốc:
“Khu mỏ phía tây đang thiếu nhân công, vừa hay đưa qua đó làm việc. Bao ăn bao ở, lại còn có thể góp sức xây dựng cho chúng ta.”
Lời này nói quá thẳng thừng, phòng họp im lặng trong chốc lát.
Mấy thân sĩ bản địa mới đến quy thuận sắc mặt hơi tái đi, cúi đầu thấp hơn.
Lý Hựu Lâm như không nhìn thấy, tiếp tục nói:
“Đất chia làm hai loại. Ruộng chín, nhất là ruộng màu mỡ gần sông, tiện tưới tiêu, ưu tiên bảo đảm cho gia quyến tướng sĩ và những nhóm di dân đến sớm.
“Đất hoang ở xa hơn, chất đất kém hơn, chia cho người đến sau, cùng những hộ dân bản địa lương thiện đã quy hóa như gia đình Nguyễn lão tiên sinh.
“Hạt giống, nông cụ cần thiết để khai hoang, ủy ban có thể cho vay, sau vụ thu hoạch mùa thu thì hoàn trả. Trong 3 năm đầu, tô thuế đều tính theo mức hai phần mười.”
Hắn khép cuốn sổ lại:
“Chính sách cứ quyết định như vậy. Các huyện lập tức thi hành. Trước vụ thu hoạch mùa thu, tôi muốn thấy phần lớn mọi người đều đã nhận được khế đất, hạt giống cũng đã xuống đồng. Di dân không được ổn định, quân tâm tiền tuyến cũng sẽ không ổn định. Tan họp.”
Mệnh lệnh như gió quét khắp Đồng bằng châu thổ Hồng Hà.
Trước cửa các công sở huyện và công sở làng mới thành lập, người từ bốn phương tám hướng chen kín.
Có gia quyến Quế quân mặc quân phục cũ nát, dìu già dắt trẻ, chỉ cần cầm một tờ giấy chứng nhận đơn vị nhàu nhĩ là có thể được ưu tiên làm thủ tục.
Có những nhóm di dân mới kéo cả gia đình theo, nói đủ loại phương ngữ, xếp thành hàng dài trước nơi đăng ký di dân, nhân viên đăng ký lớn tiếng đối chiếu quê quán và nhân khẩu.
Cũng có những người trong làng do ông lão họ Nguyễn dẫn đầu, được người đứng đầu thôn xã cấp giấy liên bảo, chứng minh “tổ nguyên Hán gia, lòng hướng về giáo hóa”.
Họ vừa thấp thỏm vừa tràn đầy hy vọng chờ đợi, được chia phần ruộng đất vốn dĩ thuộc về chính mình.
Các đội đo đạc đất đai vác theo dụng cụ thô sơ chạy khắp đồng ruộng.
Từng cọc mốc được đóng xuống đất, trên đó dùng sơn đỏ ghi số hiệu và họ của người được phân đất.
Những vùng đất đen màu mỡ được chia từng mảng lớn cho những người nằm trong danh sách ưu tiên.
Rất nhiều ruộng tốt vốn thuộc các trang viên Pháp Quốc hoặc địa chủ bản xứ cũng được cắm bảng gỗ mới.
Xung đột là điều không thể tránh khỏi.
Tại một ngôi làng ở Thái Bình Tỉnh, một số dân làng không chịu quy hóa tụ tập lại, ngăn cản đội đo đạc, lớn tiếng nói rằng đất đai là do tổ tiên truyền lại.
Một đại đội Bảo An Đoàn đóng tại huyện nhanh chóng kéo tới, tiếng kéo khóa nòng vang lên lách cách.
Viên đại đội trưởng dẫn quân thậm chí chẳng buồn nhiều lời. Hắn phất tay, binh lính như lang như hổ lập tức xông vào, trói chặt mấy người cầm đầu gây rối dữ dội nhất rồi nhét lên xe tải.
Đại đội trưởng quát vào những người dân còn lại đã sợ đến ngây người:
“Thấy chưa? Đất đã bị ủy ban thu hồi! Ai còn dám gây chuyện thì tất cả đưa đi đào mỏ! Không muốn đi thì ngoan ngoãn nghe lời, có khi còn được chia cho chút đất hoang ngoài rìa!”
Xe tải nghênh ngang rời đi, để lại ngôi làng chết lặng cùng cảnh tượng tan hoang.
Tin tức nhanh chóng lan truyền. Phần lớn những người vốn còn do dự hoặc bất mãn đều lựa chọn im lặng.
Những lời đồn về việc bị đưa tới khu mỏ ngày càng đáng sợ, bởi điều đó đồng nghĩa với những tháng ngày khổ sai tối tăm không thấy ánh mặt trời và tỷ lệ tử vong cực cao.
Cũng có người biết nhìn thời thế.
Ở gần Hải Dương, một tiểu địa chủ vốn có chút ruộng chủ động tìm đến công sở làng, dâng ra phần lớn ruộng đất của mình, chỉ xin giữ lại nhà cửa cùng một ít ruộng đủ làm lương thực.
Hắn còn thề thốt rằng tổ tiên nhà mình là Hán nhân chạy loạn xuống phía nam từ Đời Tống, chỉ là gia phả đã bị hủy trong chiến loạn.
Hắn còn đưa con trai vào học tại trường làng mới mở.
Sau khi thẩm tra, phần lớn đất đai của hắn vẫn bị trưng thu, nhưng bản thân không bị làm khó. Vì biết đại nghĩa, phối hợp với chính sách mới, hắn còn nhận được một chút bồi thường cùng lời hứa.
Nếu sau này biểu hiện tốt, con trai hắn có lẽ còn có cơ hội vào làm công chức.
Đồng bằng châu thổ Hồng Hà đang trải qua một cuộc tái phân phối long trời lở đất dưới một trật tự hà khắc.
Trên những cánh đồng rộng lớn, các cọc mốc mới dựng san sát.
Ở khu vực ruộng chín, rất nhanh xuất hiện những thôn làng chủ yếu nói tiếng Quế Liễu, tiếng Quảng Đông và tiếng Khách Gia.
Những người di dân nhận nông cụ cùng giống lúa được phân phát, bắt đầu dọn bờ ruộng, chuẩn bị gieo trồng.
Mỗi ngày vẫn có vô số dòng người vượt qua biên giới, như những dòng suối khát khao hội tụ vào vùng đất đang cần nhân lực này.
Tại Phủ Tổng đốc, viên phó quan mang báo cáo mới nhất tới:
“Ủy viên trưởng, hôm nay đăng ký mới 37.000 di dân, phát 8.400 khế đất, xử lý 103 người chống lệnh gây rối, hiện đã áp giải tới Mỏ Khu Tây.”
Gió từ đồng bằng thổi tới, mang theo mùi đất và cây cỏ đang sinh trưởng, đồng thời còn vọng lại tiếng hò từ công trường đào kênh ở phía xa.
Mảnh đất này đang bị cưỡng ép tái định hình, bằng phương thức thực tế nhất, không cho phép bất cứ ai phản bác, đóng lên nó một dấu ấn hoàn toàn mới.